190 



- RANUNCULACEAE. - 



FAMILIE 35. 



de gesloten bloem treffen, vallen op de door genoemde stof gekleurde 

 cellagen en veranderen daar in warmte, welke de bloemen er toe brengt,, 

 zich te openen. 



Tabel tot het d e t e r m i n e e r e n der soorten van A n e m o n e 



A. Omwindselbladen zittend, handvormig veeldeelig, aan den voet met elkaar tot een 

 scheede vergroeid, anders van vorm dan de wortelbladen. Blijvende stijl lang ge- 

 baard, op de vruchten een lang staartvormig. wollig aanhangsel vormend. Bloemen 

 lichtviolet A. Pulsatilla blz. 190. 



B. Omwindselbladen gesteeld , in vorm met de wortelbladen, die echter soms ontbreken, 

 overeenkomend. Blijvende stijl kort. 



a. Bloemen paars, blauw of wit. Bloemen meest alleenstaand. Vruchtsnavel vrij wat 

 korter dan de vrucht. 



aa. Wortelstok knolvormig, zwartachtig. Kelk blauw. Vruchtstelen rechtopstaand. 



A. Apennina blz. 193. 



bb. Wortelstok verlengd, kruipend, donkerbruin. Kelk wit, van buiten vaak rood 



of paars, zelden purper. Vruchtstelen gebogen. . . . A. nemorosa blz. 191. 



b. Bloemen geel, alleenstaand of 2-3 bijeen. Vruchtsnavel bijna even lang als de vrucht. 



A. ranuneuloitles blz. 192. 



A. Pulsatilla') L. (Pulsatilla vulgaris Mill.). Wildemanskruid (fig. 221). 



De wortelstok dezer plant is zwartbruin tot bruin, van boven dicht met 



zwartachtige schubben , bladsteelresten en verdroogde bladen van het vorig 



jaar bezet. Hij is bij krachtige planten kort en sterk vertakt en uit het 



einde van iederen tak komt of een bundel bladen 

 of een rechtopstaanden bloemstengel , aan wiens 

 voet de wortelbladen eerst tijdens den bloeitijd 

 een wortelroset vormen. De bloemstengel is 

 sterk afstaand en lang behaard. 



De wortelbladen zijn dubbel gevind met vindee- 

 lige blaadjes, zijn dicht en lang zijdeachtig behaard 

 en in omtrek eirond met smal lijnvormige, spitse 

 slippen. 



Het omwindsel bestaat uit 3 zittende bladen, 

 wier slippen ook smal lijnvormig , zeer spits en 

 sterk behaard zijn. De stengel is slechts 1-bloe- 

 mig. Bij lage exemplaren zijn de bloemsteeltjes 

 zeer kort , zoodat de bloem bijna in het omwind- 

 sel zit , bij hoog opgroeiende zijn zij lang , steeds sterk afstaand behaard. De 

 kelk is aan den voet klokvormig, naar boven iets uitgespreid. De kelkbladen 

 zijn langwerpig, spits, met rechte punt , van buiten lang behaard. De bloem 

 staat ten slotte meest rechtop. De plant bevat een vluchtige, scherpe stof 

 en is vergiftig. 5-20 cM, in den vruchttoestand 3-4 dM. ^k Maart— Mei. 



Biologische bijzonderheden. De bloemen openen zich bij zonneschijn , 

 doch sluiten zich tegen den avond en bij regen. Zij zijn proterogynisch. 

 De vele meeldraden staan bij het opengaan der bloem nog dicht opeen 

 met gesloten helmknopjes en de stempels steken er in het midden boven 

 uit. De insecten, vooral bijen en hommels, komen, door den honig gelokt, 

 die door kleine , knotsvormige , tusschen de kelkbladen en de meeldraden 

 zittende nectariën wordt afgescheiden. Komen zij uit oudere bloemen , dan 



Anemone Pulsatilla 

 Fig. 221. 



') Pulsatilla heeft als stamwoord pulso: slaan, luiden, waarvan pulsato met de beteekenis 

 klok en hiervan is de verkleiningsvorm pulsatilla: klokje, naar den vorm der bloem. 



