204 



RANUNCULACEAE. 



FAMILIE 35. 



Bladstelen en bladschijven zijn behaard. De onderste bladen zijn handdeelig 

 --> met 5 slippen, die in omtrek bijna ruitvormig en 



diep ingesneden zijn. De slipjes zijn lancetvormig 

 en getand. De bovenste bladen zijn 3-deelig met lijn- 

 lancetvormige slippen. De wortelbladen krijgen later 

 op het midden der bladschijf vaak een zwarte vlek. 

 De bloemen staan op aangedrukt behaarde bloem- 

 stelen, hebben een geelachtigen , behaarden, wat 

 aanliggenden (niet teruggeslagen) kelk en gele , glan- 

 zende kroonbladen. De vruchtjes zijn glad , gerand , 

 lensvormig samengedrukt (fig. 240). De vrucht- 

 bodem is kaal. Vergiftig en schadelijk voor het 

 Ranuncuiu, acer vee in de weide. 3-9 dM. ij.. Mei - Herfst. 



Fig. 240. 



Biologische bijzonderheden. De inrichting der bloem komt vrijwel over- 

 een met die van R. Flammula, doch zijn de bloemen proterogynisch. Zweef- 

 vliegen en kleine bijen (Halictussoorten) , die stuifmeel verzamelen en met 

 hunne tamelijk korte slurven den wel verborgen, doch niet moeilijk te 

 vinden honig kunnen krijgen, komen vooral als bezoekers. 



Volksnamen. De namen boterbloem en scherpe boterbloem zijn het meest 

 algemeen, doch ook wordt in het Oostelijk deel van Overijsel en Gelderland 

 de plant haneklauw genoemd, in Zuid-Holland en in Waterland hanepoot, 

 in Zuid-Limburg kraaienvoet en kraaiepoot en op vele plaatsen pinksterbloem. 

 Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in weilanden, 

 aan dijken en wegen enz. in geheel Europa voor. Ook bij ons is zij op 

 dergelijke plaatsen zeer algemeen. 



R. polyanthemos ') L. Veelbloemige boterbloe m (fig. 241). 



Deze plant gelijkt veel op R. acer, doch onderscheidt er zich dadelijk van door de borste- 

 lige beharing van den stengel, de bladstelen en 

 de bovenvlakten der bladen. De stengel is vertakt. 

 De onderste bladen zijn herhaald diep gedeeld 

 met ingesneden slippen (de bladen gelijken in 

 insnijdingen wel op die van Aconitum en Del- 

 phininm). 



De stengel is rijkbloemig, de bloemen staan 

 veelal op gelijke hoogte en zijn goudgeel. 

 Kroonbladen zijn er vaak meer dan 5, waardoor 

 de bloemen wat gevuld lijken. De vruchtjes 

 zijn lensvormig samengedrukt, gerand (fig. 241) r 

 de vruchtbodem is met geelwitte borstelharen 

 bezet. 3-9 dM. =k Mei, Juni. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De 

 plant behoort in de bosschen der bergstreken en 

 in boschweiden te huis. Zij komt verspreid, 

 doch nergens algemeen voor, het meest in 

 Midden-Europa. In ons land is zij slechts eenige 

 malen gevonden nl. te Leiden (stadswal), 's Gra- 

 vezande, Leeuwarden, Winschoten (Stadspolder) 

 en Gulpen. De vondst te Gulpen sluit het best 

 aan bij de vindplaatsen buiten Nederland. 



R. nemorósus 2 ) D.C. (R. silvaticus 3 ) Thuill.) 

 Bosch boterbloem (fig. 242). De geheele 

 plant is verspreid borstelig behaard. De stengel 

 is rond, de wortelbladen zijn langgesteeld, de 

 steel is aan den voet scheedevormig verwijd, 



Ranunculus polyanthemos. 



Fig. 241. 

 . vruchthoopje, 2. vrachtje. 



') polyanthemos = veelbloemig. 



*) nemorósus = bosch. 



;; ) silvaticus = bosch. 



