282 



CRUCIFERAE. - 



FAMILIE 39. 



De bloemen staan in een eindelingschen tros, zijn geel en groot. De kelk is rechtopstaand 

 (verschil met de andere Sinapissoorten), iets langer dan de bloemsteel. 



De vruchttros is verlengd, met korte, dikke vruchtstelen, die schuins rechtopstaan. De 

 hauwen zijn cylindrisch, knobbelig, ook schuins rechtopstaand, met 3 krachtige nerven op 

 iedere klep (fig. 327). De snavel is flauw tweesnedig. De zaden zijn bruin , van puntjes 

 voorzien. 2-10 dM. O en 00. Mei— September. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in West-Europa van Schotland 

 tot Portugal en Italië voor op velden. Zij schijnt bij ons alleen met graan te zijn aange- 

 voerd en schijnt stand te houden. Zij is gevonden bij Winsum (Fr.), Amsterdam, aan het 

 kanaal bij de meelfabriek te Deventer en bij een korenmolen bij Wijchen. De op de laatste 

 plaats gevonden vorm is de var. própera Rouy et Foucaud, die gekenmerkt is door een 

 2-3 dM hoogen stengel, terwijl de hauwen dun zijn en de snavel hoogstens 'U van de 

 lengte der kleppen heeft. 



S. arvensis ») L Herik (fig. 328). 



Uit den penwortel komt een ronde, borstelig behaarde, vertakte, be- 



bladerde stengel, met wijd uitstaande takken. De groote wortelbladen zijn 



gesteeld, eirond of omgekeerd-eirond , grof getand 

 tot liervormig-vinspletig met 2 ronde zijslipjes en 

 een groote, ronde eindslip. De onderste stengel- 

 bladen zijn ook gesteeld, de bovenste zittend, alle 

 zijn bochtig getand. De bloemen staan in trossen, 

 die reeds tijdens den bloeitijd gestrekt zijn, zij 

 zijn goudgeel en groot. De kelkbladen zijn af- 

 staand , half zoo lang als de kroonbladen, de 

 laatste zijn omgekeerd eirond. 



De hauwen zijn wel rechtopstaand , doch niet 

 tegen den stengel gedrukt, kantig, meestal onbe- 

 haard, knobbelig, cylindrisch, met 3-5-nervige 

 kleppen en loopen uit in een tweesnedigen sna- 

 vel (fig. 328). De zaden zijn bruinzwart, glad. 



3-8 dM. G. Mei— September. 



De variëteit /3. orientalis 2 ) Koch heeft uitgespreide, kort borstelig behaarde 



hauwen. 



Biologische bijzonderheden. De bouw der bloem in verband met de be- 

 stuiving is bij het overzicht der familie behandeld. 



Volksnamen. Herik wordt de plant in vele streken genoemd met allerlei 

 dialectische variaties, verder kiek, vooral in het oostelijk deel van ons land, 

 gele kiek in Groningen, krodde in vele streken, staring in het westelijk 

 deel van Drente, walderik in het Land van Hulst, zemp in Zeeland. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant is door bijna geheel 

 Europa op bouwland een meest lastig onkruid. Ook bij ons komt zij 

 algemeen voor, getuige o. a. de vele volksnamen, die zij heeft. Ook de 

 var. p. orientalis is bij ons vrij algemeen. 



S. alba) L. Gele mosterd (fig. 329). 



De geheele plant is ruw behaard. Uit den penwortel komt een recht- 

 opstaande , vertakte, ronde, doch diep gegroefde, naar boven niet sterk 

 behaarde stengel. De bladen zijn gesteeld , liervormig-vindeelig met 2-6 

 stompe, eironde of langwerpige, bochtig getande zijslippen, terwijl de 

 eindslip grooter en 3-lobbig is, dus uit 3 slippen is samengevloeid. De 



Sinapjs arvensis 



Fig. o28. 



O arvensis = veld. 



*) orientalis = Oostersch. : ) alba = wit. 



