326 



— VIOLACEAE. 



FAMILIE 41. 



Kroonbladen omgekeerd eirond, lichtviolet of lichtblauw. Spoor dik, be- 

 neden gegroefd, geelwit. Stengels opstijgend, meest krachtiger. 



Biologische bijzonderheden. De inrichting der bloem is met het oog op 

 de bestuiving, als bij V. odorata. Ook hier komen wel kleistogame bloemen 

 voor. De bloemen vallen aan de insecten meer door de kleur op, niet 

 door den geur. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa 

 in bosschen en heggen en op andere beschaduwde plaatsen voor. De 

 vorm a. is bij ons vrij algemeen, de vorm p. echter zeldzaam. 



V. lütea ') Sm. (fig. 393). 



Uit den wortelstok komt een al of niet vertakte stengel, die in de onderste 

 knoopen wortelt. De onderste bladen zijn rond- 

 achtig tot hartvormig-eirond. de bovenste elliptisch- 

 lancetvormig, alle zijn iets gekarteld. De steun- 

 bladen zijn handdeelig, de onderste slippen staan 

 naar beneden, de zijslippen zijn lijnvormig, de 

 topslip is grooter, soms getand. 



De bloemen zijn groot of klein , geel of de bovenste 

 kroonbladen zijn donkerviolet, soms alle. De kelk- 

 bladen zijn lancetvormig, toegespitst, korter dan 

 de bloemkroon. De spoor is dun, even lang als 

 tot 4 maal zoolang als de kelkaanhangsels. De doos- 

 vrucht is ovaal, kort (fig. 393). 1-4 dM. ^-. Mei— Juli. 

 Bij ons komt alleen de var. j3. multicaulis 1 ) Koch, 

 het zink viooltje, (V. calaminare 3 ) Lej.) voor. 

 Deze heeft tal van liggende stengels. De bloemen zijn klein, nauwelijks 

 grooter dan die van V. tricolor oc. vulgaris, geel. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. Het zinkviooltje komt op zink- 

 houdenden bodem, vooral in het Akenerbekken voor en is bij ons in Zuid- 

 Limburg bij Gulpen, Cottesen , Epen en Mechelen menigvuldig gevonden. 



V. tricolor 4 ) L Driekleurig viooltje (fig. 394). 



Uit den penwortel (soms een wortelstok) komt een krachtige, meest ver- 

 takte, rechtopstaande, opstijgende of liggende stengel, 

 die evenals de andere deelen der plant al of niet 

 behaard is en veel bloemen draagt. De onderste 

 bladen zijn eirond met iets hart- of wigvormigen 

 voet, langgesteeld, de hoogere zijn langwerpig- 

 elliptisch tot lancetvormig, gekarteld en kortgesteeld. 

 De steunbladen zijn liervormig-vinspletig of vin- 

 deelig, zeer groot, de topslip is vaak gekarteld. 



De bloemen zijn langgesteeld, knikkend, wit, geel, 

 violet of deze 3 kleuren zijn over de kroonbladen ver- 

 deeld, klein of groot. De spoor is kort, niet tot 

 2 maal zoo lang als de kelkaanhangsels. De doos- 

 vrucht is glad. 7-30 cM. O, O O of 2r. Mei— October. 



Viola tricolor 

 Fig. 394. 



!) lutea = geel. 

 grond groeiend. 



-) multicaulis = veelstengelig. 

 i) tricolor = driekleurig. 



') calaminare = op galmei- 



