FAMILIE 44. 



- hypericaceae. 



333 



soms teruggeslagen. De kroonbladen zijn 2 maal zoo lang als de kelk. 

 De helmknopjes zijn spits. De doosvrucht is eirond , behaard, met loodgrijze 

 zaden. 5-40 cM. O. Mei— Augustus. 



De bloemen zijn alleen in den voormiddag open, later, inden namiddag 

 valt de grijsgroene plant weinig op en wordt zeer licht over het hoofd gezien. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in droge dennen- 

 bosschen en op zonnige, zandige heuvels in Zuid-, Midden- en West- 

 Europa voor en is bij ons alleen op zonnige plaatsen in de duinen op 

 Texel, Vlieland en Terschelling gevonden en tusschen het Huis ter Heide 

 en Soesterberg. 



H. Chamaecistus ') Mi II. (H. vulgare Gaertn.) Gestippeld zonneroosje (fig. 399). 



Uit den wortel komen verscheiden iets houtige , los vertakte, liggende of opstijgende 

 stengels te voorschijn, die aan de bovenzijde rood zijn. De 

 onderste bladen zijn rondachtig, de middelste bijna elliptisch, 

 de bovenste langwerpig-lancetvormi,i>. De bladstelen zijn 

 behaard , de onderste bladschijven zijn van onderen steeds 

 meer behaard dan van boven, de rand is iets omgerold , zij 

 hebben een krachtige middennerf en zijn alle stomp. Aan 

 den voet hebben alle 2 lancetvormige, behaarde steunblaadjes. 



De bloemen staan in losse schijntrossen, zijn citroengeel, 

 aan den voet donkerder gevlekt , zelden rosé of wit. Zij 

 hebben aan den voet schutblaadjes. Van de kelkbladen staan 

 de 2 kleinere naar buiten, de 3 grootere naar binnen; zij 

 zijn stekelpuntig, groen, met eerst donkergroene, later rood 

 wordende aderen. De kroonbladen zijn bijna 3 maal zoo 

 lang als de kelkbladen. De stijl is 2 a 3 maal zoo lang als 

 het vruchtbeginsel. De doosvrucht is eirond, opgezwollen, 

 viltig, even lang als de kelk (fig. 339) en bevat bruine, bijna 

 gladde zaden. 1-4 dM. b. Mei— September. 



Biologische bijzonderheden. De bloemen draaien bij zonneschijn met de bloem mede. 

 Bij regenachtig weer en des nachts krommen zich de bloemstelen zoo, dat de bloemen 

 knikkend worden, ook sluiten zij zich dan. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in droge bosschen, op heuvels 

 en langs boschranden in geheel Europa voor. Bij ons is zij alleen op den St. Pietersberg 

 bij Maastricht, het bosch van Canne op den Lauberg en bij Cadzand in Zeeuwsch-Vlaan- 

 deren gevonden. 



Helianthemum Chamaecistus 

 Fig. 399. 



Familie 44. Hypericaceae. D. C Hertshooiachtigen. 



Bladen tegenoverstaand of kranswijs, vaak zittend, zonder steunbladen. 

 Bloemen in bijschermen , 2-slachtig , regelmatig. Kelk onderstandig, 

 blijvend, in den knop dakpansgewijze, meest 5-spletig of 5-bladig. Kroon- 

 bladen 5, aan den voet van boven met een groefje of een schubbetje, in 

 den knop gedraaid, geel. Meeldraden talrijk tot evenveel bundels als er 

 vruchtbladen zijn (3-5) vergroeid. Vruchtbeginsel onvolledig, zelden vol- 

 ledig 3-5-hokkig. Eitjes talrijk, half of geheel omgekeerd. Zaden zonder 

 kiemwit. Kiem recht of gekromd met zaadlobben, niet dikker dan het 

 worteltje. 



De hiertoe behoorende planten hebben meest vele (vaak ten deele zwarte) 

 olieklieren , waardoor de bladen vaak doorschijnende puntjes vertoonen. 



!) Chamaecistus — dwergcistus. 



-) vulgare — gewoon. 



