454 



UMBELL'.FERAE. 



FAMILIE 66. 



de buitenste tweeslachtig, soms ook vrouwelijk. Meer dan bij eenige andere schermbloem, 

 doen hier de buitenste bloemen van het scherm den dienst van lokbloemen, doch niet uit- 

 sluitend dienen zij daarvoor, want zij zijn niet geslachtloos. 



De stekels op de vruchten maken dat deze door dieren worden verspreid. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in Zuid- en Midden-Europa op 

 kalk- en leemgrond, in korenland voor en is bij ons alleen aangevoerd op eenige plaatsen 

 (Deventer, Leiden (Groenhoven), den Haag, Tilburg, Middelburg, Vaals, Valkenburg, 

 Maastricht). 



32. Caücalis l ) Tm 



C. daucoides-) L. Caücalis (fig. 549). 



De plant is verspreid afstaand behaard. Uit den penwortel komt een 

 vorksgewijs vertakte stengel. De bladen zijn vrij groot, meest dubbel 



gevind met vinspletige blaadjes en lancet- of lijn- 

 vormige slippen. 



De schermen zijn meest slechts 2-stralig, met 

 krachtige stralen. Het omwindsel ontbreekt. De 

 schermpjes zijn ook armstralig. De omwindseltjes 

 zijn veelbladig en bestaan uit lancetvormige, vliezig 

 gerande blaadjes. De kelk bestaat uit lancetvor- 

 mige, bijna stompe tanden, de kroonbladen zijn 

 wit of rosé, uitgerand, met naar binnen gekromden 

 top, de buitenste zijn stralend, 2-spletig. De stijlen 

 zijn even lang als het kegelvormige stijlkussen. De 

 vrucht is groot (8-10 inM lang), ellipsoïdisch, zijde- 

 lings samengedrukt , aan beide einden versmald 

 (fig. 549). De deelvruchtjes hebben 9 ribben , de 

 5 hoofdribben zijn draadvormig met aan den voet 

 plotseling verdikte borstels of kleine stekels bezet, de 4 bijribben zijn 

 gewapend met een enkele rij sterke stekels, die aan den top gekromd en 

 even lang als of langer zijn dan de dwarsdoorsnede der vrucht. De groeven 

 zijn 1-striemig. Het zuiltje is vrij, al of niet 2-spletig. 15-30 cM. Q. 

 Mei, Juni, soms weer in September. 



Biologische bijzonderheden. De middelste schermpjes zijn slechts in 

 schijn 2-slachtig, werkelijk mannelijk, terwijl de andere schermpjes bestaan 

 uit 2 echte tweeslachtige bloemen en 4-7 schijnbaar tweeslachtige , in 

 werkelijkheid mannelijke bloemen. 



De wijze van bestuiving is omstreeks als bij Scandix. Door sommigen 

 worden de bloemen als zwak protrandrisch , door anderen als proterogynisch 

 beschreven. 



De vruchten worden weder door dieren verspreid. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. De plant komt in geheel Europa, 

 vooral op leem- en kalkgrond voor tusschen het koren. Bij ons is zij 

 waarschijnlijk alleen aangevoerd, doch zeer zeldzaam. 



Caücalis daucoides 

 Fig. 549. 



33. Turgénia ) Hoffm. 



T. latifólia 1 ) Hoffm. Borstelscherm (fig. 550). 



Uit den penwortel komt een rechtopstaande, meest onvertakte, tamelijk 



O was bij de Grieken den naam van een schermbloem die gegeten werd. De afleiding 

 van het woord is onbekend. -) daucoides = peenachtig. :J ) naar Turgenoff: 



een Russisch staatsman. 4) latifólia = breedbladig. 



