588 



ROSACEAE. — 



FAMILIE 11. 



liggen de stijlen bij het opengaan nog tegen elkaar, doch de stempels zijn ai ontwikkeld 

 en naar buiten gekeerd. De meeldraden zijn naar binnen gebogen, de binnenste liggen 

 onder de stempels, de helmknoppen der andere op dezelfde hoogte of hooger, zoodat, 

 daar zij ook al stuifmeel ontlasten, geregeld spontane zelfbestuiving plaats heeft. Eerst 

 later is kruisbestuiving mogelijk, daar zich dan de meeldraden meer naar buiten buigen 

 en de stijlen tevens boogvormig uit elkaar wijken. 



Volksnamen. Alleen het woord mispel wordt in alle mogelijke dialectische verscheiden- 

 heden voor deze plant gebruikt. 



Voorkomen in Europa en in Nederland. Deze heester komt in heggen en bosschen in 

 Griekenland, den Kaukasus en in Perzië voor. Bij ons wordt hij gekweekt als sierstruiken 

 om de vruchten, die gegeten worden en is ook verwilderd aangetroffen. Terwijl de ge- 

 kweekte de dorens veelal missen, zijn de verwilderde, evenals de wilde, gedoomd. 



17. Cydonia') Trn. 



C vulgaris-) Pers. Kwee (fig. 718). 



Bij dezen kleinen boom of heester zijn de takken uitstaand, grijsbruin, met vele wrat- 

 achtige verhoogingen. Hij is ongedoornd en de jeugdige 

 takken zijn viltig. De bladen zijn kortgesteeld, rondachtig- 

 tot langwerpig-wigvormig, gaafrandig, van boven ten slotte 

 kaal , van onderen evenals de kelkbuis wollig grijsviltig. 

 De bloemen zijn groot, lichtrose , zij staan alleen, aan 

 zijtakken. Zij hebben 5 langwerpige , klierachtig gezaagde, 

 tamelijk kale, aan de vrucht vergroote , teruggeslagen 

 kelkslippen, 5 kroonbladen, die bijna cirkelvormig en in 

 den knop gewonden zijn en verder 5 stijlen, die aan den 

 voet vergroeid zijn. Het vruchtbeginsel is onderstandig. 

 De schijnvrucht is geel, appel- of peervormig, spinneweb- 

 achtig viltig, welriekend. De vruchthokjes zijn 5 in getal, 

 van buiten afgerond, ieder met 10-15 zaden, omgeven 

 door een slijmerige vloeistof, k- 3-6 M. Mei, Juni. 



Volksnamen. In verschillende streken wordt de plant 

 kweeappel, kweepeer, kweeboom genoemd, op Zuid- 

 Beveland rivietpeer. 



Voorkomen. De plant is inheemsch in Klein-Azië, den Kaukasus en langs de Kaspische 

 Zee. Zij wordt bij ons gekweekt om de vruchten , die ingemaakt worden en is misschien 

 een enkele maal verwilderd gevonden (den Haag, Sint Laurens). 



Cydonia vulgaris 

 Fig. 718. 



IS. Pïnis ) L 



Kelkslippen 5, klein, gaafrandig, blijvend. Kroonbladen 5, rondachtig, 

 uitgespreid. Stijlen 5. Vruchtbeginsel onderstandig. Vrucht vleezig, met 

 5 vruchthokjes met perkamentachtigen wand, ieder 1-2-zadig. Bloemen 

 vrij groot, meest in armbloemige, schermvormige trossen. 



Bladen enkelvoudig, gaafrandig of gezaagd, in de jeugd behaard. Boomen,. 

 zeldzaam heesters (in wilden staat meest gedoomd). 



Tabel tot het determineeren der soorten van het geslacht Pi rus. 



A. Bladen in den knoptoestand gevouwen. Bloemen in tuilvormige trossen. Vruchtbladen 

 5 met vrije stijlen. Kroonbladen met onbehaarden nagel. Vrucht rood. 



P. arbutifolia blz. 591. 



B. Bladen in den knoptoestand ineengerold. Bloemen in schermvormige trossen. Vrucht- 

 bladen tot een onderstandig vruchtbeginsel vergroeid. 



o. Bladen even lang als de steel. Stijlen vrij. Vruchthokjes naar buiten afgerond. 



P. communis blz. 589. 



1 i van Cydonia, een stad op Kreta, nu Canea, waar de vrucht zeer hoog geschat werd. 

 -) vulgaris = gewoon. :; ) van het Grieksche piaros of pieros: vet, glanzig, hetgeen 



betrekking heeft op het glanzige der bladen van de peer. 



