FAMILIE 78. — PAP1LI0NACEAE. — 595 



Pisum, Vicia, Lens, Robinia en Phaseolus. Deze inrichting zal als borstel- 

 inrichting aangeduid worden. 



Bij het uitblijven van insectenbezoek heeft zeker zelfbestuiving plaats bij 

 Pisum, terwijl deze onwerkzaam is gebleken bij Trifolium pratense en 

 T. incarnatum, Phaseolus, Sarothamnus, Vicia faba, Melilotus officinalis, 

 Lotus corniculatus en Cytisus Laburnum. 



Bij sommige soorten sluiten de kroonbladen zoo nauw aan elkaar, dat 

 het slechts aan insecten gelukt, als zij al hunne kracht aanwenden, om 

 toegang tot den honig te verkrijgen, b.v. bij Vicia en Phaseolus. Bij deze 

 soorten wordt dan ook vaak inbraak van buiten af gepleegd. Bij Trifolium 

 pratense enz., is de bloemkroonbuis zoo lang, dat alleen langsnuitige bijen- 

 soorten, nl. hommels, zich toegang tot den honig kunnen verschaffen. 



Bij vele Papilionaceae worden de zaden op het oogenblik van het open- 

 springen van de peul door schroefvormige draaiing der vruchtkleppen 

 weggeslingerd. Men onderscheidt in den vruchtwand dezer planten een 

 sappige, zachte laag, uit dunwandige parenchymcellen en een harde laag 

 uit sterk verdikte, langgerekte, van den eenen naar den anderen rand der 

 vruchtkleppen in schuine richting loopende cellen. In deze schuin ver- 

 loopende cellen der harde laag zetelt de kracht, waardoor de vrucht open- 

 springt en de vruchtkleppen op het oogenblik van het uit elkaar wijken, 

 schroefvormig gedraaid worden. Ieder dezer cellen toch ondergaat bij het 

 uitdrogen een schroefvormige draaiing en ten gevolge daarvan de geheele 

 harde laag. Het weefsel van dunwandige cellen, dat met die harde laag in 

 verbinding staat, kan geen weerstand bieden en de draaiing geschiedt daar- 

 door zoo plotseling en met zulk een geweld, dat de zaden in een wijde 

 boog weggeslingerd worden. Bij lange peulen vormen zich 2, ja zelfs 3 

 spiraalwindingen, b.v. bij Lotus corniculatus. 



Symbiose van Papilionaceae met bacteriën. De wortels der Papilionaceae 

 dragen vaak eigenaardige uitwassen, z.g. knolletjes. Deze worden door 

 zekere bacteriën, die in den bodem leven, veroorzaakt. Zij dringen in de 

 wortelharen, wier wand zij plaatselijk doen vervloeien, naar binnen, in de 

 schors van den wortel en hier veroorzaken zij het ontstaan van de knol- 

 letjes, wier cellen opgevuld zijn met bacteriën. Voor een deel vindt men 

 ze daarin in gewonen toestand , voor een deel echter vervormd. Natuurlijk 

 hebben die bacteriën voor hunne sterke vermenigvuldiging voedsel noodig. 

 Het schijnt, dat de voedsterplant hun de zetmeelachtige stoffen levert, die 

 door deze in groote hoeveelheid bereid worden, doch de eiwitstoffen, voor 

 welker vorming stikstof noodig is, bereiden zij zelf uit de vrije stikstof 

 der lucht, die in den bodem aanwezig is en na hun afsterven komen deze 

 eiwitstoffen aan de voedsterplant ten goede, die zich dan ook, ondanks 

 of liever dank zij de aanwezigheid dier bacteriën, uitstekend ontwikkelt. 

 Hierdoor is dan ook verklaard, hoe het komt, dat vlinderbloemigen zich 

 in een bodem, die weinig of geen stikstofverbindingen bevat, toch uitste- 

 kend kunnen ontwikkelen (b.v. lupinen op heidegrond). Na het afsterven 

 blijft een deel der bacteriën in den bodem achter, om later weer op andere 

 planten der genoemde familie te kunnen overgaan. 



Van de meeste Vlinderbloemigen gaan de bladen des avonds zoog. slapen, 

 d.w.z. zij nemen een zoodanigen stand aan , dat zij door hunne ligging 

 tegen elkaar, vaak nog gepaard met toevouwen, een kleinere oppervlakte 

 verkrijgen , dus daardoor minder last van de koude hebben. 



38* 



