FAMILIE 78. 



— PAI'IUONACEAE. 



611 



Anthyllis Vulneraria 

 F ie. 738. 



hoofdjes zijn talrijk, de bloemen kleiner en vaak sterk zijdelings samen- 

 gedrukt. 



Op een met snmaeafval bemest klaverland bij Apeldoorn is de variëteit 

 .-. polyphy'lla Kit., die in Zuid-lairopa thuis behoort, aangetroffen. Deze 

 heeft geelachtig-witte bloemen, terwijl het bovenste deel van de kiel meest 

 bloedrood is. Verder is de stengel rechtopstaand, rijk bebladerd en is het 

 schutblad even lang als het hoofdje. De peulen zijn alleen daar, waar de 

 zaden zitten, gezwollen. 



Biologische bijzonderheden. Er bestaat een merkwaardige betrekking 

 tusschen Lycaena-soorten , de zoog. blauwtjes en deze plant (de verschil- 

 lende soorten Lycaena leven als rups trouwens niet alleen op Anthyllis, 

 doch ook op verwante geslachten als Ononis, Medicago, Lotus, Genista, 

 Ornithopus enz.). De vlinder brengt bij zijne be- 

 zoeken aan de bloem de eieren in het vruchtbe- 

 ginsel , de jeugdige rupsjes voeden zich met de 

 jonge zaadjes en verlaten in volwassen staat de 

 vrucht, om zich in den bodem te verpoppen. 



De bloemen (fig. 738) vallen door hare kleur 

 op, ook bevatten zij honig. De nagels der kroon- 

 bladen zijn zeer lang en omsloten door een 9-10 

 mM lange kelk. Daaruit steekt de aan den top 

 plat uitgespreide vlag nog 6-7 mM. Deze omsluit 

 met het gootvormig deel van den voet der plaat 

 de zwaarden van boven en de 2 afgeronde lobben 

 er aan omvatten ook de zijkanten van deze. De ? Vüikfr' zwaardthet n ondersté 

 zwaarden omsluiten de kiel , ook zijn zij aan dee ! weggelaten) van binnen 



' J J gezien, 3 top van de kiel, na 



iedere zijde van een plooi en een tand voorzien, wegneming der linkerhelft met 



... , ,. , . j i • 11 i i de daarin opgesloten meeldraden 



die in overeenkomstige deelen der kielbladen pas- en stiji, van de linkerzijde gezien, 



sen, zoodat die deelen stevig verbonden zijn. d £ri£ e 7Kbi£%\&$ï5 f , 



Insecten , die den honig aan den voet der meel- die . de zwaarden en de kiel om- 



ö sluiten , e binnenzijde van een 



draden willen bereiken, moeten daarvoor een slurf zwaard, n scherpe kant, aan de 



, r\ «n i uu 1 1 i j ii binnenzijde van een zwaard, 



van minstens 9 mM hebben. Het zijn dus alleen &, hoiie ruimte daarachter 

 hommelsoorten, die dat kunnen. Zij omvatten de U£f™ st e , e J vStï'lindendef 

 zwaarden van ter zijde en drukken deze en de meeldraden, rstuifmeei.s stem- 



pel 



kiel neer. Daarbij persen de verdikte einden van 



alle 10 meeldraden (de pompzuiger) het reeds ontlaste stuifmeel naar voren 

 uit de kielspleet bij den top en dit komt er als een bandachtige massa uit 

 tegen het haarkleed van de onderzijde van den bezoeker. Vliegt de hommel 

 weg, dan keert alles in de bloem weer in den oorspronkelijken toestand 

 terug. Bij een tweede insectenbezoek komt ook de stempel uit de spleet te 

 voorschijn. Deze was wel in de kiel door het stuifmeel derzelfde bloem 

 omgeven, maar is toch niet bevrucht, omdat de stempelpapillen nog niet 

 kleverig zijn. Nu komt de stempel echter tegen de onderzijde van het insect 

 en door de wrijving tegen die buikzijde worden de teere opperhuidscellen 

 stuk gewreven , daardoor is hij kleverig geworden en blijft er stuifmeel aan 

 zitten, dat aan de buikzijde van het insect zat, dus uit een andere bloem 

 afkomstig is. 



Werkelijk is experimenteel aangetoond , dat de onbeschadigde stempel het 

 stuifmeel niet kan vasthouden, terwijl een stempel, die eerst tegen een 

 ruwe vlakte is gewreven , dit wel doet. 



39* 



