560  GnamixEAE.  OBsERVATIO GEOPONICA ET OECONOMICA. 
alba sic dicta e Carolina inducta est, commercii arx quasi 
fieri incoepit. '"Trecenta enim millia modiolorum ( Z/quei- 
res) Oryzae folliculis mundatae annuae exportationis summa 
haberi possunt. Provinciae S. Pauli et S. Catharinae quo- 
que circa octoginta vel centum millia Alqueires quotannis 
exportant. Magnam varietatum copiam, quae magnitudine, 
colore, duritieque granorum sicu!i glumarum formis et ari- 
starum praesentia vel absentia distinguuntur, in Asia coli 
constat; quarum in Brasilia pauciores cognitae sunt, nomi- 
natimque rubra (drroz vermelho vel da Terra) et alba (4r- 
rot branco) notantur. [llius grana duriora in coquendo ma- 
gis intumescunpt atque saporem admixtum subausterum incolis 
gratum habent, dum albae grana farinosiora et insipidiora sunt. 
In Asia et Europa, ubi densior hominum multitudo lon- 
giorque naturae notitia ususque o.nnium plantarum culturam 
correxit atque emendavit, Oryza quoque sativa majori 
artis sumtu tractatur quam in Brasilia, Hic neque pulvina- 
rium arearum, alius super aliam, institutio neque illa irri- 
gatio artificiosa , quae aquam aliquot pollices supra plantas 
diffundere solet, donec semina formarint, neque demum 
translatio segetis notae sunt; sed res agitur simplicius. Nam 
pingue et humile solum eligitur modo id, quod, sylvis pri- 
maevis exstirpatis partum est, et tum quidem praesertim in- 
fimae valles, modo primigeniae paludes vel prata, quae eli- 
cum ope aliqua ex pàárte siccata, exstirpatis ligone gramini- 
bus ac aliis radicibus combustoque foeno sementi praepa- 
rata sunt. In Maragnanensi provincia imprimis recentes vali- 
dique sylvestres fundi, in quibus aut nullae aut paucae inve- 
niuutur palmae, eligi.solent. Inéunte tempore pluvio simili 
modo, quem supra in Maydis tractatione memoravimus, se- 
ritur; hoc unum interest, quod in unam scrobem plura grana 
jaci solent. In regionibus meridionalibus septem octove 
grana cuivis foramini, in Maragnano autem, ubi sementis 
in Januarium usque Majum menses incidit, tria modo inji- 
ciuntur. Si imbres non subito omnino deficiunt terraque 
exarescit, quod tamen in regionibus Oryzae colendae desti- 
natis multo rarius evenit quam in Mayde consitis, culmi brevi 
enascuntur, et ager denso bonae segetis tapeti tegitur. Sunt 
coloni, qui interea nil operae Oryzae satibus impendant, 
alii vero, qui secundo mense herbis'inutilibus eam purgent. 
uatuor mensibus lapsis ager flavescit, itaque granorum ma- 
turitatem indicat, quae metere imulto major opera ac labor 
est. In provinciis meridionalibus sementis quinquaginties 
aut sexaginties, verum in septentrionalibus, ut in /MaranAig 
et. Pard ducenties vel trecenties reddi dicitur. 4d quem 
finem servi nigritae non integros culmos abscidunt, :sed tan- : 
tummodo spicas, quas sinistris comprehensas aut in subliga- : 
