| 
! 
: 
i 
572 GnawiwEAE. ÜnsrERVATIO GEOPONICA ET OECONOMICA. 
uodsi consideramus, etiam Lusitaniam, Galliam, Ang- 
liam, Hollandiam et quosdam alios Germaniae portus, quos 
haud nominavimus, e Bra-ilia missa recipere sacchara, ma- 
nifestum erit cuique, saccharum inter praecipuos opulentiae 
fontes hujus imperii ésse numerandum. $i praeterea mente 
revolvas, quam ingens commercium sit, quod variorum fru- 
mentorum emptione venditioneque peragitur, fatearis ne- 
cesse est, graminum ordinem, ignobilium quoad speciem 
plantarum feracem, reliquorum tamen principem esse, qui 
humanam ind«striam et exerceat et coronet. 
Ne vero saccharum, quasi omnia, quae in commercium af- 
fert emolumenta exhausissemus, nimis cito relinquamus, ob. 
servandum praeterea e:t, illud, dum coquatur, etiam alam rem, 
quae non laevis est pretii, largiri. Fit enim liquor ardens ex 
saccharo non in crystallos formato (/Melasso), cum aqua mixto 
atque destillato. Dicunt, qui hoc negotium agunt, sese ex 
100 formis argillaceis, quas circiter 9600 sacchari crudi li- 
bris replent, ustione 600—700 anglicas mensuras, quas 
Gallones dicunt, spiritus ardentis (74g0« ardente de Canna) 
obtinere. Adduntur in hunc finem saccharo dicto 35 pàrtes 
aquae; exponitur hoc mixt::zi fermentationi, fermentatum 
deinde destillatur eo modo, quo in Europa peragitur, qua 
propter etiam non pàucae fabricae vasa huic usui servitura 
ex Europa petere incipiunt. Vulgatissimum spiritus usti ge- 
nus, in Brasilia Cachassa dictum, fit e spuma succi sub co- 
ctione parta, et ex sedimentis in vasis ustoriis adhuc resi- 
duis collectis destillatisque. —Gustu est odoreque gravi, sa- 
nitati adversus, quapropier etiam mancipiis nigris, quam- 
quam avide illum bibant, non nisi parvula quantitate porri- 
gendum. Caeterum Brasilienses in arte destillandi a Lusitanis 
vincuntur, magnaque ideo adhucdum spiritus ardentis copia 
e Lusitania eque insulis Azoricis et Madeira importatur. 
Etiam virtutibus medicis, quae saccharo insunt, non- 
nihil inhaerendum est. Gaudet nempe facultate resolvenda, 
relaxante, et, nisi nimia quantitate sumatur, nutritionem 
juvat. In febribus calorem temperat, quapropter, ut no- 
tum est, emulsioni limoniorum  auranijorumive additur; 
subigit pituiiam illamque solvit, quam ob rem in chro- 
nicis pectoris morbis, tussi, asthmate et s. p. prodest. 
Walet etiam contra scorbutum, putredinem, vesicae cal- 
culum. Moris est tam Indis, quam colonis Brasiliae, re- 
center expressi succi saccharini magnam copiam bibere 
.Ccontra venena serpen:um, scorpionum , formicarum et simi- 
lium animalism ictu  instillata. — Africana etiam mancipia, 
quae in officinis saccharaceis adhibentur, potu largo succi 
saccharini calefacti contra rheumaticos dolores et membro- 
rum rigorem a frigore inductum, non sine bono promptoque 
