100 DE ERGATÆ NAVALIS USU 
narum earundem conftruétio ? utrum magis Ergatam , Sucu- 
limne adhiberent antiqui ? refpondebo , plura quidem fu- 
perefle variarum rerum vetera monumenta; mihi tamen 
diligenter perquirenti non contigiffe ullam ufpiam Ergatæ 
vel Suculæ antiquæ imaginem reperire , ex qua de eorun- 
dem organorum antiqua genuina ftruura eruditior fierem. 
Tum dicam , ab ïis , qui zrron pro Ergata, oxox pro 
Sucula , in Ariftotelis Mechanica ( 45. 14.) interpretan- 
tur, utramque Machinam ab Ariftotele nominatam fuifle 
decerni. Atego cum doëtiffimo viro Henrico Monantholio: 
Gallo facilè fentiam , qui ( 4 Commentariis ad Arif. Me- 
chanicam , edit. Parifiis 1599. pag. 119.) quid, ait, ya 
Ergata differat à Sucula , 5 Graæci vocant , & fcytale pri- 
mum genus , parum video, nifi fulcris, aut craffitudine. De 
quo Henrico cùm inciderit mentio , obiter animadvertam, 
eum jam feculo decimo fexto, primum. demonfiravifle 
( pag. 30. citati operis) ab unoquoque mobili viribus con- 
junétis diagonalem parallelogrammi defcribi eodem tem- 
pore, quo latera feparatis defcriberentur; hocque Theo- 
rema ( quod hifce temporibus , maxima cum utilitate in 
Mechanicis fæpiffime .adhibetur) obfervat idem Henri- 
cus , propoftum fuifle à Proclo (Comment. in primum Eu- 
clidis librum , edit. 1590. pag. 61.) qui tamen illud Theo- 
rema Gemino refert acceptum. Sed, ut ad rem nofiram 
revertamur ; Ergatæ mentio in Vitruvii libris (lib. I. cap. 1. 
lib. X. cap. 4. 5. 16. 22.) reperitur ; nulla tamen ejufdem 
defcriptio in iifdem libris ufpiam apparet. De Axe autem in 
peritrochio ita, ut quæ de forma hujus dicuntur , etiam de 
Suculæ forma haud dubiè intelligi queant , diligentiùs 
egit Pappus (in Mathematicis Colleëtiontbus lib. VIIL. ) Sed 
tamen neque ex Pappo , neque ex antiquo ullo alio fcrip- 
tore notum quidquam nobis fieri poteft, quod ad quæftio- 
nem noftram ulla ratione pertineat. 
