$ 
999 
er7 
Jragmenta iuris anteiusliniani Valicana. 331 
[f. 90a] DE EXCUSATIONE, [33] 
nam et liberti materni in pari sunt eondicione. Oratio enim divi Mareci ita scribta est, 
ut patroni patronae libertus tutor deligi possit, tametsi aliquo privilegio sub- 
nixus sit. Item. Si alius eum Latinum fecerit, alius ileraverit, 
an utriusque liberorum tutelam suseipiat, vidertlum, quasi utriusque meritum 
5 habeat; nisi forte exemplo munerum, ut divus Marcus reseripsit, apud originem eius 
qui Latinum fecit debere eum fungi, solius eius liberorum tutelam sus- 
cepturum dieemus. Item. Officium quoque militare excusat, 
nam cum munus emeritum prodest, multo magis cum frequentatur prodesse debet. 
Sed si ad tempus rei publicae causa absit, non in perpetuum, sed ad tempus excusabitur. Denique 
10 cum excewsaretur sub divo Hadriano quidam, cum legatus esset legionis ez testamenlum recilatum 
esset, quo tutor erat datus, non in perpeluum, sed ad tempus, quo legatus legionis 
erat, meruit exceusalionem. Excusalur eliam is, qui commentarios habet praelecti, quamdiu hie 
commentarios habet praefecti, ut divus Marcus cum hlio reseribsit. 
$ 223 Item. Hi qui muniti sunt aliquo privilegio, aliquando non admittuntur ad excusationem, 
15 velut si minor sit annis XXV adfini datus tutor et aliquem usum rerum 
habeat hereditariarum; quod ius venit ex epistula divi Hadriani, quam seribsit 
Claudio Saturnino legato Belgicae. Quae constitulio videtur de bis loqui, qui a praetore 
dati sunt; ego idem esse accipiendum, si testamento datus sit. In ean- 
dem sentenliam et divus Pius Platorio Nepoti seribsit. 
$ 224% Papinianus libro XI quaestionum respondit verbis orationis fratrum imperatorum libertum, etsi 
privilegium a tutelis vacez, patroni tamen patronaeque liberorum tutor job aliquod 
ut deligatur comprachensum. In numero liberorum pronepos patroni sine 
dubio continetur. Sed potest diei non aliis patroni patronaeve liberis libertum hoc debere, 
quam qui iura palronatus sperare possunt, et ideo neque patronae nepotis tutelam 
25 administrare compellendum privilegio subnixum neque pupilli, qui ex filia pa- 
troni venit, quia vacatione praeter liberos patronorum, qui per virilem sexum 
descendunt, liberti fruuntur. 
8 225 Item. Et hoc quidem de eo, cui beneficium datae libertatis exprobrari potest. 
Alioqui nequaquam eredendum est ei privilegium ablatum, eui fideicommissa libertas 
3» solula est; nam in tolo fere iure manumissor eius modi nihil iuris wz patronus ad- 
versus personam modo liberti consequitur, lieet in bonis eius patroni ius exerceat, 
excepto quod in ius vocare patronum iniussu praetoris non debeat. 
22 delegatur 7. In om. P4 in hiatu. 23. 24 Libertus n. a. patroni patronaeye 
liberis tutor esse cogitur q. q. 1. p. s. possunt Dig. 23 patronaeve ew Dig. addıidi, 
24 iure patronatus Dig., iure patroni hoc F. sperare F"; spe...eF. 
25 conpellendum Fr; compelle.. v4,  subnixum ‘sie 9, ut coniecerat Wenckius; ....1- 
rum Fr, ex filia uneis inclusit Maius. 26 propter F. 
27 liberti Fr, ...erti 74, 28 hac q 74, hac quae... Fm, 
29-32 Nequaquam — pr. exeusationis abl. e. fideicommissaria I. — adv. liberti personam 
consequitur, excepto — debet Dig. eui fideicommissa 7”, ..i fidei... 94. 
30 ut Dig, om. VW. ti consequitur li Ahodie latet sub foliolo agglutinato. 
32 i.ius UOCAseeer......Dlussu FF ex eadem causa, 
102 
VLP, L. DE OFF, 
PR, TVT. 
PAPIN.L. XL 
QUAEST, 
(ex Pap. I. XI u 
Dig. 2b 6, 14), 
(ex hoe I. Dig. 27 
a 
