de împUntatio'rie malorum. 17 



venti in ponderibus exprimam. Hoc quidem experientia 

 infticLii poflec , verum eciam à priori ex theoria proportio- 

 nem deduci poffe monftrabo. Experientia hoc fequenti 

 modo fîeri poteft. Fiat malus utcunque brevis AH cir- F'g vr. 

 ca pundum Amobilis, huic fit alligatiim vekim planum 

 EH , quod vento exponatur, qui Iccundum direclionem 

 RF in illud impingat, malumque circa polum A rotari co- 

 netur ; applicetur autem in punûo F centro veli, funicn- 

 lus FR qui circa trochleam R trahatur à pondère P ira 

 ut malus ab ifto pondère retrahatur , determinetur au- 

 tem experientia pondus P ei addendo vel fubtrahendo 

 donec malus in fitu verticali confervetur , & tum erit pon- 

 dus P quod vento iftud vélum EH inflanti xquipoller, 

 & cum innotuerit capacitas veli & celcritas venti , ex in- 

 de facile comparatio in aliis venti celeritatibus & aliis 

 velis vel majoribusvel minoribus inftituipoterit. 



§. XL VIII. 



Generaliter autem ratio intcr vim venti & pondéra 

 à priori ex theoria hoc modo innotefcere potcrit, ut <^e- 

 neralius rem compleûar, abftrahamà vento feu aëre èc 

 ejus loco quodlibecfluidum contemplabor , ejufque per- 

 cufliones cum ponderibus compararetencabo. Sitvascy- rig vu. 

 lindricum EADBF, ifto fluido iifque inEF repletum , 

 bafis autem ACBD lit horifontalis , patet , fundum iftud 

 premi à fluido incumbence , ita ut perforato ubivis hoc 

 fundo , fluidum tanta celeritate efflueret quantam acqui- 

 rere poteft corpus cadendo exaltitudinc FB. Quemadmo- 

 dum Clar. Hermannus in fuis annexisad Phoronomiam 

 Celcberrimo Bernoullio fuppeditante , primus publi- 

 ée demonftravit, fundum ergo fuftinet preiTionem flui- 

 di ferendo , idem ac fi idem fluidum ea celeritate qua ef- 

 flueret per foramen, iniUud impingerec. 



§. X L I X. 



Demonftravit autem modo ciratus acutiffimus Ber- 



D ji 



