de legibus iudicüsque repetundarum. 17 
tamen se res habet: in reliquis, qui senatores non essent aut magistratus, 
corrupti iudieii crimen non vindicatum est, certe hac lege vindicari non 
potuit. E legexır tabularum et falsus testis et index, qui ob rem iudi- 
candam pecuniam cepisset, capitali iudicio accusari potuit (vid. tabul. VII 
et tab. IX et Gellium lib. XX, 1), sed si quis privatus de plebe id age- 
ret ut iudices corrumperet, liberum ei fuit. Nimirum hoc nec Graccho 
uec Sullae periculosum” videbatur, si facere conaretur homo nullius in 
republica auctoritatis, sed magnopere vindicandum, si faceret nobilis et 
summi reip. consilii particeps. Senatus demum consulto postea (Antoni- 
norum opinor aetate) poena legis Corneliae applicata est etiam ad reli- 
quos omnes, nullo ordinum discrimine habito, qui falsa iudicia professi 
Juerint profitendave curaverint, quo quis innocens circumveniretur. WVerba 
sunt Marciani Icti in leg. 4 Dig. ad leg. Corn. de sicariis (!). 
Deinde C. Gracchus lege iudiciaria lata effeeit, ut iudices, qui 
antea senatores erant, ex equitibus Romanis legerentur. Hac quidem in 
re scriptores veteres consentiunt. Sed de legendi ratione, quae ea lege 
fuerit, nihil prorsus habemus quod certis auctorum testimoniis liquido 
demonstrari possit. Quae coniici possunt cum ex rei nalura, tum ex 
priorum posteriorumque temporum historia, haec fere sunt(?). Iudices 
constituti sunt lege Sempronia non simpliciter equites Romani, sed ii 
quorum patres avique ingenui cives Romani essent, qui censum non mi- 
norem equestri haberent, nec in senatu essent aut fuissent, quique non 
minores natu triginta annis nec maiores sexaginta essent. Ex ea copia 
videtur institutum esse ut certus quotannis numerus iudicum a praetorum 


. 
(') Quae iudicii forma lege Sempr. ne quis iudicio circumyeniretur constituta sit, non 
traditur. Singularem quaestionem una hac de re institutam fuisse non fit verisimile: praeto- 
rem, opinor, qui de sicariis quaereret, hoc quoque de crimine quaesivisse, quandoquidem 
iam tum illam fuisse quaestionem Ciceronis de Tubulo narratio ad a. 142 a. Chr. pertinens 
docet. Poena quoque damnatis eadem videtur fuisse, quae lege Cornelia sicariis proposita 
est, aquae et ignis interdictio, quae iam illa aetate in singularibus legibus omnibus in locum 
capitis supplicii successerat, quod in xII tabulis fuerat, eamque ob causam capitalis poena 
dicebatur. 
(?) Ea de re pluribus verbis secundum veterum scriptorum testimonia scripsi in diss. 
de equitibus Rom. et ordine equestri, quae est inter commentationes histor. et philolog. 
academiae reg. Berolinensis anni 1839, edit. Berol. 1841. Vide illic p. 90 sq. 
Philos.-histor. Kl. 1845. C 
