de legibus iudicüsque repetundarum. 65 
taneum est in ipsa illa vetere Julia litis aestimationem solam per se gra- 
vissimam fuisse. Infamia quidem iam lege Cornelia damnatum seque- 
batur, nec utique separari poterat a condemnatione in omni iudicio pu- 
blico: itaque etiam lege Julia damnatus senatoriam dignitatem amittebat, 
quod probatur multis etiam posteriorum auctorum locis, Suet. in Othone?. 
Taeiti in Annal. XIV, 24, Hist.I, 77. Item hac lege damnatus testimonium 
publice dicere aut iudex esse postulareve prohibebatur, quae verba sunt 
Venuleii Saturnini libr. ı publ. iudie. in frgm. 6. Dig. de lege Iul. repet. ('). 
Nec ad testamentum adhiberi testis poterat, vide Paulum in 1. 15 Dig. de 
testibus (XXII, 5), Ulpianum in 1.20 $.5 Dig. qui testam. facere possint 
(XXVII, 1)(?). Aquae vero et ignis interdietio, sive quod vulgo appel- 
lant exilium, nec lege Iulia nec alia ulla repetundarum damnatis impo- 
sita est. Immo, quamyis repetundarum reus ob innocentis supplicium 
iubendum pecuniam accepisse convinceretur, tamen, dum libera erat res- 
publica nec nisi e legibus latis iustitia exercebatur, aliter puniri non po- 
terat, nisi pecuniae restitutione multiplici atque infamia, in civitate autem 
et urbe manebat. Nam accusatoris erat videre quo nomine nocentem 
vellet arcessere. 
Tantum dietum esto de repetundarum lege Iulia, qua magistratuum 
Rom. ayaritia tot tantisque vincta erat compedibus, ut, nisi maior omni 
poena esset hominum cupiditas, vix videretur in fortunas eorum qui im- 
perio parerent erumpere posse. 
Lege Iulia accusatum esse legimus anno a. Chr. nat. 54, M. Catone 
praetore quaerente de pecuniis repetundis, M. Aemilium Scaurum, 
prineipis senatus filium, ex Sardinia, quam pro praetore rexerat anno 55, 
a P. Valerio Triario. Quo de iudicio Asconius in comment. ad Cicero- 
nis orat. p. Scauro pag. 19 Orell. haec fere memoriae prodidit. Sub- 
scripserant Triario in Scaurum L. Marius, M. et Q. Pacuvii fratres, qui ad 
inquisitionem in Sardiniam itemque Corsicam insulas dies tricenos acce- 
perunt, nec profecti sunt ad inquirendum, sed statim accusationem pere- 

(') Postulare intellige pro aliis: sic enim 1.1 $. 6 Dig. de postulando (II, 1) Er qui 
criminali crimine condemnatus est, non debet pro alio postulare, et l. 8 eiusd. tit. Ormnes, 
qui edicto praeloris ut infames nolanlur, nisi pro se et certis personis ne postulent. 
(?) Quo quidem loco secundum Cuiacium non patet adiiciendum esse. 
Philos.- histor. Kl. 1845. I 
8. 25. 
Exempla 
iudicio- 
rum lege 
Iulia fa- 
ctorum. 
