60 Mommsen: 



Hoc exemplum qui confecit, omisit paginarum ambustarum glossas omnes 

 paucissimis exceptis, etiam in paginis integris hie illic locos evanidos prae- 

 teriit, hiatum tarnen plerumque indicans nota deßcit ve\ frag. Glossas de 

 suo addidit feie nuUas nee repertas transposuit. Textus autem non solum 

 vitiis seatet, sed etiam interpolationibus, inaxime ubi glossae aut initio aut 

 fine ineidunt in pagellas ambustas. Pauluxn in bis librarius passim adhibuit, 

 sed non ea eonstantia, qua qui editionem prineipem euravit. 



II. Editio princeps (nobis E), quae prodiit Mediolani a. 1510 

 (v. praefatio repetita ajiud Muellerum p. XXXV), facta ad exemplar lo. 

 Bapt. Pii('), sed eo absente typis excusa. Ipse Pius in annotationibus 

 posterioribus c. 16 conqueritur avocatura se Mediolano Bononiam opus 

 susceptura Festi cmendandi perficere non potuisse: 'miilta nos ad illustran- 

 dum hunc scriptoi-em contulimus , cum Mediolani doceremus. His quae 

 nobis venerunt ex codice pervetuslo et ob hoc ßdelissimo , qui ex Illyrico 

 Pomponio Laeto fuerat oblatus, plura addilurus eram, ni nie Bononiam 

 patriam meam princeps lohannes Bcniivolius praeter spcm redire coegisset, 

 dum opus hoc esset sub incude' . In editione hac conllatae sunt Pauli epi- 

 tome Feslique inlegri reliquiae, in quibusdam litteris etiam traditus glossa- 

 rum ordo temere rautatus, denique pagellae imperfectae plerumque praeter- 

 missae. Sed ipsa archetypi verba niaiore in Universum fide repraesentavit 

 Pius quam qui exaravit codicem R, ut deperdito vel latente eins apographo 

 hae editione non sine fructu utamm-. 



III. Fulvius Ursinus in editione a. löSl (nobis U) in hae Festi 

 parte seeutus est, ut ait in praefatione, doctissimi viri chirographum', quod 

 pariter ac Pii hodie aut periit aut latet. Aliis exemplis id non modo emen- 

 datius, sed etiam auetius fuisse addit Ursinus reete omnino; ita glossa 

 p. 205, 17: prctet trernonti praetemunt pc abest tarn ab R quam ab E ne- 

 que adhue inventa est nisi apud solum Ursinum; id ipsum etiam leetiones 

 passim confirmant. Diificile tarnen est et aneeps de Ursini libro iudicium, 

 cum praesertim quomodo is über exbibuerit partem Festi hodie superstitem 

 ignoremus. In summa re licet Ursiui editio singulis testibus reliquis superior 



(') Editor Conagiis quidam (v. Mueller p. XXXV), qui absentis Pii vices fecit, ad manus 

 habuit praeter exemplum Pii alteruni quoque, sed inde nihil sumpsisse se ipse lestatur praeter 

 glossam iriurrti'iri (partem scilicet glossae Sa/icu/a p. 310 Muell., quod non vidisse Muellerum 

 1. c. n. 3 miror) et emendationes qiiasdara iu gl. sa/is et inpper. 



