Warvespach: Über Hermann von Marienfeld aus Münster. 105 
Tereium prineipale membrum, eujus sit loqui in eoneiliis 
generalibus. 
‘Jam restat pauca videre de tereio, quod tamquam ineidens an- 
nectitur, seilicet ceujus sit loqui in deeretis saerorum coneiliorum: an 
sinodus generalis habeat loqui, vel papa approbante sinodo.  Hee 
quidem questio ideo movetur, quia iste modernus papa Eugenius 
loquitur in pretensis decretis suis sacro approbante coneilio. (Am 
Rande: Nota: quando libellus iste eompilatus est, adhuc Gabriel, olim 
Eugenius, nondum fuit depositus.) Circa hane quippe materiam duo 
brevissime sunt eonsideranda. Primo quid papa olim de se sensit, 
et alii episcopi de ipso quid senserunt. Secundo ponenda est quedam 
divisio, per quam respondebitur ad quesitum. -— Quantum igitur ad 
primum, est sciendum, quod olim Romani pontifices non ambulaverunt 
in magnis neque in mirabilibus super se, sed humiliter de se sentiebant. 
Et multi de hiis preponebant illorum nomina, quibus seripserunt, suis 
nominibus. — Dafür werden denn Beispiele angeführt; dann auch 
dafür, dass der Name ‘papa’ auch anderen Bischöfen gegeben wurde. 
‘Denique episcopi non extollebant Romanum episcopum, ut (l..neec) 
ipse Romanus pontifex erat toti mundo timor, velud hiis modernis 
diebus extollitur et timetur. Nam eum fratrem et comministrum 
appellabant atque sacerdotem.’ Dafür werden nun wieder Beispiele 
angeführt, auch aus St. Bernhard de eonsideratione ad Eugenium 
papam. ‘Patet igitur ex jam dietis, quod Romanus pontifex humiliter 
de se sensit, et alii episcopi non eum sie extollebant, nee eum sie 
santificabant, quemadmodum hiis modernis diebus sanctificatur et ex- 
tollitur, quia adulari nesciebant.' 
Weiter wird nun nachgewiesen, dass die Bekanntmachung von 
Beschlüssen der Coneilien durch den Pabst mit dem Zusatz ‘sacro 
approbante coneilio’ früher unerhört war. ‘Sed in quarto membro 
reperimus in libris jurium hune exorbitantem tytulum, et hoe nichil 
probat. Nam ubi habetur unum tale, habentur econtra viginti vel 
triginta aut amplius debitum modum servaneia. Et ergo sancta mater 
eeelesia, que permisit hoe parvo tempore, nune modernis hiis diebus 
malis urgente necessitate ad pristinum statum est reversa. Quomodo 
enim papa haberet loqui in deeretis eonciliorum, cum tamen coneilia 
mandant sibi et precipiunt executionem facere decretorum, tamquam 
inferiori. Nonne legimus, quod Arelatensis sinodus prima preeipit 
Silvestro seribens sie: ‘Que deerevimus communi coneilio caritative 
significamus, ut omnes sciant quid in futurum observare debent de 
observatione pasche, ut uno die et tempore observetur et juxta con- 
suetudinem litteras ad omnes tu dirigas.. — Patet nume quod per 
