42 E. Dümmler: 



vis semper plurimum se diligerent, laboremqvie suum alter eorum alterius esse vellet 

 premiuin, tarnen illi merito deputatur merces operis, in cuius quae gesta sunt, dedi- 

 cantur labore, quia etsi numquam alteri eorum sine altero fuit voluntas agendi 

 quod piuin et sanctum est, illius interea iure deputatur meritis'', cuius fuit potestas 

 agendi, quamvis commune fuerit opus laboris. 



Pascasius''. Quantum exterius spectaf^ in humano iudicio, ita fama quam 

 sepe concelebrat laudes in vulgo. Sed divinus arbiter intus discernit gratiam uni- 



*f. 36. cuique quam dedit, et laborem deinceps post gratiam quisque*quem impendit. At 

 vero istorum voluntas quia una erat, et utraque eorum ex alterius pendebat volun- 

 tate, sermo cum ab ore prodisset, manifestum est omnibus, quod liuic primum 

 divinitus inspiratum est, occasione accepta pro quibusdam sui generis ', qui ad 

 nos conversionis gratia venerunt, et de rebus suis nobis tradiderunt, quo locus 

 edificaretur coenobii. Unde ut erat iste amore fervens circa Deum et circa religio- 

 nem sauctam, circa propinquos sui generis et patriam, coepit instantius persuadere, 

 ac crebris abbatem egregium equivocum- senis, liuius operis ut laborem impenderet 

 et sumptus preberet: quia ipse iam tunc erat, in quo domestica monasterii nostri 

 sollicitvido et cura residens"^ publica requiescebat. Quibus pater ille auditis, Arsenii 

 nostri votum et voluntatem suam esse fecit. Sicque coeptum est"^ opus virtutis, et 

 prospei'atum tantisper, donec senex^ Antonius ab exilio regressus, in gratia est 



* f. 36'- restitutus. Quo'regresso istius voluntas mox facta est senis, ita ut videres filium 

 in liac gratia patrem eximium genuisse, cuius crebrior adortatio in hac parte unam 

 duorum iutentionem fecit, unumque vestigiuni voluntatis, quibus Deus unum velle 

 unumques noUe dedit. Quoniam et ipsi antea in reliquis indivisi erant*", cj[uando 

 alter nemo sine altero vivere cupiebat, quorum unus erat afFectus mentis unumque 

 desiderium et una soUicitudo sanctae religionis. Quapropter videat prudentia filio- 

 rum, maxime quos pariter eorum fides genuit, et Caritas in hac gratia Domino 

 dedicavit: utrumne idli amplior merces esse debeat, quam ei qui et alios hoc post 

 - Deum primum velle fecit crebriori exortatione, deinde ut perficereut' coegit? Qui 

 suo fortissimo adiutorio plus quam propriis humeris subvexit, et consilio sollicitius 

 roboravit, et in omnibus apudcesarem, apud exiraios totius regni, et apud omnes 



»f. 37. quoscvunque potuit, hoc egifomni ingenio, omni arte, omnique studio, ut com- 

 pleretur opus laboris, ipso exortaute quod ceptum erat. 



(c. 14.) Severus. Hoc nos non latet, quia valde persensimus bis'' universa et con- 



speximus oculis quae egit, ita ut plures clamarent, quod bona monasterii nostri 

 cuncta diriperet, tantum ut loca illa nostris ditaret sumptibus. Sed hoc laudis 

 eins portio est, quod sine' offensione bonorum, illa ex omnibus ditavit bonis, et 

 locupletavit copiis, nee tarnen nostra multum minuit. Gubernabat autem fratris 



^ meriti c, von Traube verb. ^ PS c. ' expectat c, sp. Traube. '^ siübergeschr. 

 ■= est überyeschr. f -nex übergeschr. " auf Rasur. •> aus erat it verb. ' n ubergeschr. 

 ^ \s c. 1 verb. aus sene. 



1 Des sächsischen; vergl. c. 12. ^ Veryl. V. Adalardi c. 65 p. 331 : ubi iam parvissima 



CL'Uiila a .sancto viro suo aequivoci) Adalardo nomine sumptu huiiis monasterii aedificari coeperat. 



