64 E. Dümmler: 



negotm saecularibus. Hinc pessima presumptio nascitur et confusio, liiiic vorax con- 

 cupiscentiarum flamma, hinc virtutuin evacuatio et peccati foines, dum aut nii- 

 nistri Christi facultatibus rerum, ne ainittant, iulecti, ad ea quae sibi non expe- 

 diuat, iinpelluntur-^ aut sgculares concupiscentiarum succensi gstibus, quae Dei 

 sunt, quasi auctoritate regia defensi, temerario iure contra Deum erecti diripiunt. 

 Quibus ita coram rege, et coram Christi presuhbus et principibus terrae ad liqui- 

 dum exphcitis, nuUus eorum abnegavit. 



Adeodatus. Miror qui'' negari posset, quod omnibus in propatulo est, et 

 pene nullus qui contradicat, immo ad invicem provocati deteriorantur omnia hinc 

 inde, et ad usus convertuntur pessimos. 

 (,..3.) Pascasius. Pro dolor! quod tahs cotidie crescit insania inpresentiarum, ita 



»f 67. ut omnes pro tahbus gestis et dictis convertantur'ad peius magis, quam ad cor- 

 reptionis augmentum. Hinc igitur tunc omnes coeperunt, maxime ecclesiastici viri, 

 querere et contradicere, quomodo ahter dignitas et honor ecclesiarum stare potuisset, 

 acsi decreta sanctorum patrum non legissent. Quibus Arsenius noster: 'Considerate, 

 inquit", quae contra auctoritatem divinam veniunt, quatinus ea ipsius auctoritate 

 Dei corrigantur. Vestris enim in inanibus sunt iui\i non minus humana, quam et 

 divina'. Tum saeculares viri: 'Licet ita sint omnia, inquiunt, quia respubhca multis 

 attenuata de causis per se sufficere non valet, nobis cum rebus ecclesiasticis et 

 militibus agendum est, nosque suffragio facultatum earum iuvandi^. Quapropter 

 pande, aiunt, quid moliris'. At ille, 'Miror, inquit, quid requiritis. Ecce rex noster, 

 ut S5pe ostensum est, de facultatibus ecclesiarum multa in suis suorumque pre- 

 sumit usibus, sanctorum autem patrum anathemata multa sunt nimis divina auc- 

 toritate prolata, ut ipsi pre manibus quam saepe relecta scitis, quae pgnitus con- 

 dempnant, si res ecclesiarum vi aut potestate fuerint usurpatae ullius iudicis. 

 Propterea rogo cogitate, si aliquis fidehum sua vota super altare Deo detulerit, 



"f. 67'. parum multumve sit, veniens autem *quilibet temere vi aut furto ea quae delata 

 vel cousecrata sunt, rapuerit; super hoc qugso, vitium huius facti quäle sit, cen- 

 seatis'. Qui simul, acsi novo intus tacti oraculo, sacrilegium esse sanxerunt. Tum 

 ille: 'Nemo te, inquit, augustoriim clarissime, fallat, quia valde periculosissimum 

 est, res semel Deo fideliter dicatas, ad usus pauperum et servorum Dei, violenter 

 postmodum diripere, et ad sgculares usus contra auctoritatem divinam retorquere. 



itth. 16, Quod si secundum sententiam veritatis, quaecumque ligaverint isti sancti ponti- 

 fices super terram, ligata erunt et in c§lis, timendi sunt tot anathcraatismi sancto- 

 rum patrum qui leguntur pro talibus prolati in sacris canonibus, quoniam non 

 minus eorum viget auctoritas, quantum aestimo, qui iam cum Deo regnant. Id- 

 circo, ut dicitis, si respublica sine suffragio rerum ecclesiarum subsistere non valet, 

 quaerendus est modus et ordo cum summa reverentia et religione Cliristianitatis, 

 si quid vos, vestriq\ie ab ecclesiis ob defensionem magis, quam ad rapinam acci- 

 pere debeatis'', ne cum maledictionibus et exsecratione sanctorum patrum itatenus 



" expelluntur c.^ iinp. rfrft. i)/a&. '' quid c., (jiü T/-. <" am Rande nachyrtr. '' auf Rasur. 



