3 
gelijkend-osteologische verhandelingen van Gegenbaur *) en 
Parker °) over den schoudergordel; daardoor werd aan de ver- 
gelijkende leer der spieren een vaste bodem gegeven, daar 
het onmogelijk is de spieren te vergelijken, zonder dat ook de 
betrekking der beenderen, waarvan ze ontspringen en waaraan 
zij zich insereeren, tot elkander bekend is. Vervolgens Ecker, 
Mivart, Humphry en meer anderen, wier werken later ver- 
meld worden. Eindelijk Fürbringer ®), die de meeste momenten 
in aanmerking nemende, tot belangrijke resultaten betreffende 
de vergelijking der spieren gekomen. is. 
Even als in bijna al de te voren vermelde, wordt ook in de 
_ laatstgenoemde verhandeling de schoudergordel behandeld; 
daarom besloot ik de achterste extremiteit tot onderwerp te kie- 
zen; gaarne beken ik, dat dit werk mij vele bezwaren opgele- 
verd heeft, en misschien vele mijner gevolgtrekkingen nader- 
hand blijken zullen onjuist te zijn; ik vlei mij echter dat men 
mij zulks vergeven zal, daar het mijn eerste werk is op ’t ge- 
bied der vergelijkende Anatomie en ik er verder bij die bewer- 
king geheel alleen tegenover stond. 
Terwijl echter voor eene vergelijkende behandeling van de 
spieren des schoudergordels een vaste bodem verkregen was, zou 
mij die bij de bewerking van de myologie der achterste extre- 
miteit ontbroken hebben, Daarom mag ik het wel een gelukkig 
toeval noemen, dat Dr. C. K. Hoffmann, Conservator aan ’s Rijks 
Museum alhier, die de bewerking der Amphibia voor Bronns 
werk, Klassen und Ordnungen des Thierreichs, op zich genomen 
heeft, hiervoor ook de nog steeds duistere osteologie des bek- 
1) Untersuchungen zur vergleichenden Anatomie der Wirbelthiere. II, Schulter- 
gürtel und Brustflosse der Wirbelthiere. Leipzig 1865, 
2) A Monograph of the Structure and Development of the Shoulder-girdle and 
Sternum in the Vertebrata,. London 1868. 
3) Zur vergleichenden Anatomie der Schultermuskeln, von Max Fürbringer, 
_ in Jenaische Zeitschrift für Medicin und Naturwissenschaft, Siebenter Band, III 
Heft, Leipzig 1873, 
