346 ZROStOGtOWKOWA 



Scop. Carn. n. 1012. Carduus inermis 

 foliis glabris serratis, imis ovatis, supe- 

 rioribus semipinnatis Haller, Helv. n. 

 163. Serratula pumila Thore.Serr. indi- 

 visa Poiret. Jeleni trank albo sierpik: 

 Serratula Syren. stron. 1254. 

 Przytrafia sig gdzieniegdzie w zaroslach, gajach, 



iia pastwiskach i t. p. m. Kwitnie przy koncu la- 



ta. % 



■Lodygg ma prostq, giadkg, brozdowana, w gorze mniej wigcej 

 gat^zistq, u dotu zwykle brudno-czerwonaw^, tokcia lub nieco 

 wi^cej dorastajqcg. Liscie rozmaite i bardzo zmienne; korzeniowe 

 na dtugich ogonkach, podtuzno-jajowate, spiczaste, i albo zupetnie 

 cate, albo przy nasadzie w kilka plytkich, drobnych klapek pie- 

 rzasto-wci^te; todygowe dolne majq ogonki krotsze; wyzsze zas 

 sq mniejsze i bezogonkowe; jedne i drugie s^ podobniez albo cate, 

 jajowato-podluzne, albo przy nasadzie gl§bi6j lub ptyc^j wcinane 

 Czasem wszystkie s^ pierzasto-sieczne, a rzadko wszystkie calko- 

 wite. Brzeg lisci jest drobno, ostro i dosyc regularnie pilkowany, 

 obie zas powierzchnie zielone i cokolwiek szorstkie. Gtowki kwia- 

 towe bezbronne, w baldaszkogron wiechowaty zebrane, drobniej- 

 sze jak u oslow. Kielich prawie-walcowaty, czgsto brudno-tiole- 

 towy; tuski jego jajowo-lancetowate, mocno spiczaste, dachowko- 

 wato scisle ulozone, gi(^tkie i gtadkie, na obwodzie kutnerem 

 rz^sowato-okryte. Kwiatki swiatlo purpurowfe, czasem cieliste. 

 Pierwszy R. Brown, a nastgpnie Smith i Cassini dostrzegli, ze gtow- 

 ki tego sierpika, sq zawsze jednoptciowe: tojest na jednych indy- 

 widuach sktada sig z samych mgzkich, na drugich zas z samych zeri- 

 skich kwiatkow. Sok oddawna na farbg zoltij, dosc pigkng i trwaltj 

 uzywa sig. 



Serratula pumila et indivisa^ wyzej przytoczone, sq odmiany 

 tego gatunku, z ktorych pierwsza matym wzrostem, druga nie- 

 dzielonym lisciem si§ odznacza. 



357. SILYBUM. OSTROPEST. 



Kielieli jajowaty; zewngtrzne jego tuski rozszerzoue, 

 w wierzcholku wprzyrostek lisciasty, jajowaty lub okrtigta- 



