78 N I E K T 6 R E 



po zniknieniu takowej, bezposrednio z sob^ zetkni§te. Po- 

 lowki te na zewngtrznej czyli wypuklej stronie pokrajane 

 s^ na liczne cz^steczki czyli hrylki (particiilae) , nierowne, 

 k^towate, scisle z sobg- zetknigte. Massy tego rodzaju s§. 

 albo szypuleczkowate (caudiculatae), albo hezszypuleczkowe 

 (muticae). Pierwsze przedluzaja sig u dolu w nitkowaty 

 trzoneczek czyli szypuleczk§ (caudicula v. pedicellus) dwom 

 polowkom massy wspolna. Szypuleczka ta otoczona jest 

 nizsza cz^sci^. zw§zonej komorki gtowkowej, jakby jak§. 

 pochewkg,, w nasadzie zas konczy si§ gruczoJkiem lipkim, 

 okr^gtawym, talerzykowatym lub eliptycznym, zwanym 

 zaczepkq massy pylkowej (retinaculum v. glandula pedi- 

 celli). Wyj^ta massa ze swej komorki, latwo do kazdego 

 przedmiotu ta zaczepkcf. sie przykleja. Niekiedy zdarza sig 

 ze ciatko to nie pod nasad§, szypuleczki, jak zwykle, lecz 

 do boku nasady jest przymocowane, co wdwulistniku 

 wonnym (Platantliera hifolid) wyraznie widziec mozna. Mo- 

 g^ przytem byc zaczepki albo nagie i widoczne (jak w r. 

 Gymnadenia, Platanthera), albo w szczegolnem wydr^ze- 

 niu prgtoslupa niby w woreczku lub kapturku (bursicula v. 

 cucullium) ukryte (np. w r. Orchis), i s^ albo pot^czone 

 z sob%, albo odosobnione tojest w oddzielnych komor- 

 kach wspomnionego woreczka zamkni^te. SzypuJeczki 

 mass pylkowych s§ sprgzyste, latwo sig bowiem naksztalt 

 gummy elastycznej rozci^gaj^. i kurcz^. Wszystkie nawet 

 brylki stanowi^ce mass§ , zdaj^ si§ byc matery^, tejze na- 

 tury lekko-pol!§.czone, ktora (gdy brytki zwolna oddzie- 

 lamy), w sprgzyste niteczki sig rozci§ga. Massy zas bezszy- 

 ' puieczkowe sq, te, ktore wspomnionej szypuleczki a szcze- 

 golniej zaczepki nie maj^. 2. Massy ziarniste (mas. granu- 

 losae V. farinaceae), zlozone s§, jak i poprzedzaj^ce, z dwoch 

 polowek (massulae), czasem prawie-rownych, lecz nigdy 

 szypuleczki nie maj§.. Sktadaj^ si§ zas z niezliczonej liczby 

 kulistych ziareczek (granula), bez porz§,dku skupionych i al- 



