JV... V te 
omnibus autém ( 13. 14. 15, 16.) RHODIONIS praefatio adhuc praefixa, eius tamen aeque ac CVBAE nomen 
in titulo omisfum eft. 17) Kreuterbuch nem zugericbt -von allerhbana Baeumen, Stauden, Hecken, 
Rreutern, Früchten und Gemürtzen G5c. mit vielen nemen Kreutern und Figuren, in die zweybun- 
dert, über andere ausgegangene Edition gemebret &9c. ibia. apsd heredes Feenolffi 1557. foliie 342. feu 
hs] 
7 
pag. 683. icon. plant. 703, 18) T itu/o eodem ibid. 1550. absque vlla mutatione recuía haec editio , quam 7/68 
demum AD. LONIZERVS (tefte praefatione vtriusque eadem) in meliorem ordinem redegit et expofitione 
multum emendauit ita, vt antiquus Herbarius germanicus nunc noua et correctiori (ub facie in lucem prodi- 
ret, qua poftea, LONICERI nomine praefixo, faepius recuíus eft, de quo fequenti articulo XI, plura. Dum 
haec tub prelo iam fudabant, emtionis iure ad me peruenit 19)alia antiqua editio hacad calcem fubícriptione: 
Georud't unó volenóet oifet erbarius 6urd) &Gannfen fdjónfperger in oer ZAeyferlien Gtatt 
au 2luafpurg an oer míttioodhen nad oem voeyfjen funtag. 2Inno mceccc. unó in oemlyrrvjj. jare, 
Haec ab illa no. 2. receníita non differt, et cum 2. 3. 4. collata docet, intra triennium in vno loco tertium, et 
poft octo annos quartüm recufum fuiffe hoc opus, quod folum f(àtis teftatur decupiditate, qua exceptum fuit. . 
Ex his exemplaribus no. 1 — 7. 11. 12. 15. 18. et 19, figurae pari negligentia, ac in herbario latino, pigmentis 
obductae reperiuntur, Ad hoc opus pertinet quoque 20) editio Bataua lingua excuíà hoc titulo: Zen 9roren 
Herbarius, gheprent  ?' Utrecht vas Sinte Martens Toorem. by an Bernts 1535. Huius editionis capi- 
ta et figurae cum illis no. 2 — 12. adhuc conueniunt, fed hae multo minores vilioresque funt, — Praeter has 
editiones, quas omnes in folio excufas poífideo, a D. SEGVIER Zi/tozb, p. 215. et füb CVBAE nomine p.242. 
fupplem. p. 4o. íequentes indicantur: z1) Herbarius lingua vernacula Germano. Belgica Moguntiae 1433. in 
folio fine figuris, ex Mífcr. fpicilegio veterum feculi XV. editionum. SAM. ENGEL //bAotb. felect iff. p.73 
alius quidem editionis Moguntiae 1483. cum figuris editae mentionem facit; fed quum ipfe addat: hanc effe 
eundem librum, quem IO. GE. SCHELHORNIVS amocezir. lizterar. tors. I1. p. 2253. recenfet, hic vero ibidem —- 
non folum formam in quarto, verum etiam annum 1484. indicet, nullum eft dubium, quin typograhi vitio 
annmus 84. in8;, mutatus, adeoque hic liber ille ipíe fit herbarius latinus (upra artic. III. 4. expofitus: conf, 
D.de. HALLER l. c. Num vero liber a SEGVIERIO indicatus expofitione et capituloram numero cum lati- 
no, an cum germanico herbario conueniat, numque forfan eadem prioris in belgicam linguam translatio (u- 
a art. III. 7, recenfita fit, et anno antecedente jam fine figuris in folio prodierit, iudicet ille, cui eum ipfum 
infpiciendi occafio fuppetit. ^ Praeterea a SEGVIERIO l. c., hoc opus recenfetur excu(üm belgico idiomate 
—-—- 
7 
242) Antverpiae 1514., germanico 23) Lybecae 1492. 24) ibid, 1520. 2j)Argentor. 1521. 26)ibid. 1528. 27) & t4 
ibid, 1529. 28)ibid. 1536. 29) Venetiis 1538. Hae omnes itidem in folio prodierunt, ad quas etiam B;/4/rotp. $-8e* 
p.243. refertur 30) alia in 4to, Francof. 1535. per Herm. Gá///r:cb; Gallica lingua expofitae 31) fine loco et 50:5 
anno; 32) Parifiis fine anno; 33) ibid. 1539. et denique Anglico fermone 34) Londini 1526. 35) ibid. 1539. 5 - 
$6.) ibid. 1561., quarum forma iterum in folio indicatur: num autem hae citatae editiones omnes cum bac, 
an cum antecedente, an cum fequente opere conueniant, an aliquae earum opus prorfus aliud coníftituant, 
iterum nonnifi ex illarum infpectione affirmari poteft. 
V. Horti fanitatis titulo latine compofiti operis editiones a me aíferuantur fequentes: 1) Oríus fa- 
nilatis, de herbis et plantis, de animalibus et reptilibus , de auibus et «volatilibus, de pifcibus et 
aatatilibus , de lapidibus et in terre «venis najcentibus , de -vrinis ef earum [peciebus , tabula medici- 
nalis cum diretlorio generali per omnes tratatus , fine loco et anno, fine foliorum numeris et fine litte- 
ris capitum initialibus maioribus, cum minoribus tamen areae vacuae relictae adpreíTis et cum cuftode. Alph. 
4. pl. 8. feu pagg. 400. 2) Alia editio fine loco et anno atque a no. 1, difliculter diftinguenda, fiquidem nonnifi 
cüuítodis litterae et numeri his additi quandoque variant, atque praeterea fectionis pofterioris variorum tra- 
€taruum peculiares tituli alio typo exícripti funt. 3) Alia editio fine loco et anno itemque fine foliorum nume- 
ris; fed non folum vbique typo verum etiam capitulorum litteris initialibus maioribus diftintta, | 4) enetizs 
ger Bernardinum Benalium et Io, de Cereta de Tridiuo alias Tacuinum 1317. 5) fine lociet typographi nomi- 
mne ;;:7. Omnes hae editiones in folio excufae eodem titulo ordiaeque in publicum prodierunt. — Prior fe- 
Jo agit de herbis et plantis, et continct ; 30, capita, quo numero quidem illum herbarii feu horti fanitatis 
germanici nonnifi $5. fuperat ; fed quum ex illis, quae in germanico opere de animalibus et foffibilibus fimul 
egunt, pauca tantum huic, reliqua vero pofteriori fectioni inferta fint, numerus capitum de plantis ad r;o. 
ferme auctus eft, Reperiuntur autem inter has omnes plantae operis germanici, fed alio ordine, eodem ta- 
men modo expofitae, et illarum figurae, paucis exceptis, conueniunt cum iisdem adeousque, vt illae editio- 
"nis. no. 1, 2. 3. f. fint plane eaedem ac i(tae Argentoratenfis editionis art. IV. 10., ex quo colligere licet, illas 
operis huius editiones pariter Argentorati excufas effe. — Quac huic operi accefferunt figurae, eiusdem cum 
reliquis farinae, imo quaedam ex his vere monftro(ae et ex ludicro auctoris ingenio fictae funt: conf. D, de 
HALLERIc.$.V. His accedit, quod haud raro figurae aliis capitibus , quam quo pertinent, praefixae re- 
periantur, Quod ad figuras editionis no. 4. attinet, eae omnes non nifi harum imitationes ct adhuc viliores 
ceterum in meo exemplari pari negligentia coloratae funt. — Praefatio huius (ectionis in fingulis editionibus 
yecenfitis ab illa germanici operis hoc tantum momento praecipue differt, quod au&or eius declaret, illum, 
qui peregrinationem in Palaeftinam ceterasque regiones orientales, non folum glagtarum. verum etiam azi- 
mnalium , lapidum ceterorumque ad confeitionem medicinarum necejfariorum et. propter raritatem incognito- 
rum cratia Tofcepit. fuiffe perzmaxime nobilem quendam dominum , cuius inftinctu opus hoc conficiendum ag- 
greffus fuerit. Reliqua huius operis alreram féu pofferiorem eius [zélionem conftituunt capitibus 144. abfolu- 
tam et peculiari frontifpicio inftruttam hac infcriptione: : papi alii tralat us, pri i) de RE d 
fecundus de auibus, tertius de pifcibus , quarius de lapidibus , quas fequitur ira atus de crinis 
et deniaue fabula medicinalis cum diretlorio , de quibus vero plura fi referrem, ab inftituti ratione alie- 
num effet: id vnicum moneo, priores quatuor tractatus germanico fermone conícriptos annexos iam elfe 
germanici operis editioni fupra artic. IV. 9. indicatae et igillatim etiam Argentorati per eundem 7», der 1502. 
vtet per Balrb. Beck 1529, (conf. no. 9. 11.et 12.) excufàs in mea bibliotheca ex(tare, tractatum vero de iiem 
et reliqua in Moguntina iam et omnibus editionibus doesnt sreperiri, Latini operis editionibus in A 3 
-^ 
i 
cÀÀ 
Upbu we 
