JoH. Franckenii Botanologia. 105 



ratione liberatos esse asseruut. Succus plantaginis, cum cervi cornu potiis, men- 

 struum fluxum, sanguinis mictum, turn ceteras cruentas pectoris et alvi fluxiones 

 valide sistit et compescit, propinatur quoque tertianariis et quartanariis duobus horis 

 ante accessiouem magno successu. Radix plantaginis in aceto decocta dentium 

 dolores sedat, facta oris collutione, vel in aure partis dolentis inserta eandem vim 

 exserit; est vetularum nostratiumque rusticorum experimentum. Contra pestem quo- 

 que valde celebratur, si a collo suspensa ad pestis prfeservationem gestetur, quem- 

 admodum hoc testatur Petrus Monaa^uS in epistolis medicinalibus a SCHOLTZIO 

 editis hisce verbis. »Eetulit mihi nuper chirurgus aulœ Cœsareaî jam senior in 

 multus pestilentibus constitutionibus se sua manu infectos plurimos tractasse, semper 

 tamen a contagione immunem permausisse, quod secum gestaverit radicem planta- 

 ginis majoris sacculo inclusam et cum filo region! cordis adaptato colligebat; vero 

 banc radicem 13 die Augusti ante solis exortum, quum versabatur in virgine». 

 FOEESTUS lib. 9 observ. med. 52 radicem plantaginis appensam capitis dolorem 

 mirifice tollere ait. DioscoEiDES vero et Andreas Laurentius ad strumas dis- 

 cutiendas eam simili experientia commendant. 



PLANTAGO MEDIA i). 

 lisdem pollet viribus et facultatibus, quibus major. 

 Flanlago minor vide Lanceolata. 

 Plantago aquatica vide Barba sylvana. 

 Plumbago vide Maculata. 



PNEUMONANTHE -^). 

 Ad pectoris afifeetus frigides, tum pulmonum obstruxiones a crassis et viscidis 

 humoribus in vino decoctum et potum plurimum celebratur. 



POLIUM 3) calidum et siccum est ordine tertio. 

 In vino coctum confert hydropicis, ictericis, asthmaticis et lienosis, nam om- 

 nium viscerum obstruxiones solvit, substratum suffitumve serpentes abigit, menses 

 pellit et a partu secundas mortuumque fœtum ejicit. 



POPRUM *). 

 Omnia genera porrorum vim excalefaciendi, attenuandi, incidendi, urinam 

 provocandi, menses ciendi et obstruxiones aperiendi vim habent, quamvis alia aliis 

 sint calidiora et acriora; conveniunt cum cœpis in facultate ideoque ilia, qua; ibi 

 dicta sunt, hue commode transferri possunt. 



POLYGALA ä). 

 Ab effectu ita nuncupata est, nam experientia compertum est multiplici, banc 

 plantam in vino coctam atque potam copiosum lac in mammillis niulierum gene- 



') JIatth. (nee in omn. edit.), Gesn. et al. Flcuitago media L. 

 -) Lob., Tab. Gentiana Pneiimonanthe L. 



^) Diosc. ex p. et compl. patrum ex p. Ttncriuni Polium L., h. 1. melius, ut 

 videtur, quam T. montanum L. 



*) Diosc, CoEn., Gesn. et a). AlJhun Forrum L. c. var. 

 ä) Compl. patnim. Pohjgala viilgayis L. 

 Nova Acta Reg. Soc. Sc. ups. Ser. III. 14 



