JoH. Franckenii Botanologia. 113 



in lb. 10 aquas vel viui ad médias, quod decoctuni deinde gallica lue iufectis niaue 

 et vesperi ad une. vj vel viij calide propinanduni est atque per aliquot dies conti- 

 nuaudum, donee morbi malignitas fuerit evicta, sed a potu niox sudorem evocare 

 oportet per 1 vel 2 horas. Sanat prœterea hoc decoctum quascunque cutis infectio- 

 nes, serpigines, impetigines, alphos, scabiem, lepram et quœvis ulcéra maligna; quin 

 etiam scirrhos sive induratos tumores lienis sanat et quoslibet perduros tumores per 

 Universum corpus humanum egregie discutit et absumit. Mirificam quoque vim habet 

 ad omnes frigidos cerebri morbos, ad capitis salsas et acres defluxiones, ad febres 

 chronicas intermittentes jegre sanabiles dicto modo usurpata. 

 SALVIA MAJOR ') calida est primo, sicca secundo. 

 Utilis imprimis capiti et cerebro est, sensuum ac memoriaj vim intendit, ner- 

 ves roborat, tremores tollit, ventriculum confortât, appetentiam excitât, singultum 

 sedat, uriuas et menses evocat in vino cocta et pota. Arida salvias folia suffita 

 uteri profluvia compescunt, et cum saccharo mista atque sic a gerentibus uterum in- 

 terdum devorata conceptum mirifice confortant, recreant ac continent; eandem vim 

 habet conserva e floribus parafa. Succus salvias cum saccharo vel melle potus san- 

 guinis sputationem cobibet ac conceptum firmat. 



SALVIA MINOR-). 



Ea omnia prasstare potest, quœ major, viribus tarnen valentior est. 



Salvia romana vide Mentha sarracenica. 

 Sainpsuchum vide Amaracus. 



SMILAX HORTENSIS ^). 



Ex genere phaseolorum est ideoque vires cum phaseolis habet communes. 



jSmila.v levis vide Convolvulus major. Sangimiaria vide Centinodium. 



Sancta herba vide Hierobotane. Sanguisorha major et minor vide Pimpinella italica. 



iSanguinalis vide Bursa pastoris. ISannicula vide Diapeusia. 



Sanguinella vide Gramen sanguinarium. 



SANTONICUM *) calidum et siccum est ordine secundo. 



Semen veutris lumbi'icos ob amaritiem et propriam quandam qualitatem po- 

 tenter interimit ad drachm, s. vel j cum mulsa vel sero lactis vel cerevisia vel so- 

 lum melle sumptum. Si huic semini aliquid rhabarbari addatur, tunc non modo 

 interficiuntur, sed etiam per alvum mortui expelluntur. Hujus rei gratia quandoque 

 semen propter delicatulos infantes saccharo a pharmacopœis oblinitur sive incrusta- 

 tur, ut ita magis gratum ipsis fiat, atque hoc modo prseparatum confectio lumbricorum 

 in pharmacopœis vocatur. Circumforanei quoque ex hoc semine, ut e floribus tana- 

 ceti ac radice primulae veris, pulverem suum lumbricorum parare soient, quo se mire 

 n vermibus abigendis prsestare affirmant. 



Sapena riparum Paracelsi vide Hydropiper. 



') Matth., Dod. et al. Salvia ofßcinalis a L. Sp. 1. 

 -) jNIatth., Cokd. in Diosc. et al. Salvia ofßcinalis ß L. Sp. ed. I. 

 '^) Matth., Cord, in Diese, Gesn. et al. Fhaseohis vulgaris L. forma. 

 *) Dod. et al. Pharmacon, cujus origo patribus fere incognita. Artemisiœ sp. — 

 Syn. Sementina Matth. et al. 



Nova Acta Reg. Sog. Sc. Ups. Ser. III. - 15 



