^^_ DA G-V L I N DE R S 



zoude eerder mogelyk zyn, of het fchynd ten minften begrypelyker, dat 

 •een Mensch eenen Olifant met alle zyne in- en uitwendige Deelen, doch 

 zonder Leven , uit de eene en andere Scoffe konde nabootfen, dan dezer 

 Wyze een Diertje, als het eerftgeraelde, voortbrengen en het voorzien 

 van Oogen, Mond, Herte, Longe, IMaag en de overige in. en uitwen- 

 dige Deelen , en wel allen in de volmaaktfte Evenredigheid. Doch wat 

 Tpreeke ik van een allerkieinfl Vliegje, of ander diergelyk Infeft, datmea 

 evenwel nog met het bloote Oog beryken kan , dezen zyn zelfs Olifanten 

 in Vergelyking by andere oneindig kleinere Diertjes. 'T is bekend , dat 

 de fcherpziende LwaweR/jocHoorzynevoortreflTelykeMicroscoopen Diert- 

 jes ontdekt heeft, waarvan elk honderd Millioenen maal kleiner is, dan 

 een Zandkorrel, gelyk hy zulks op goede Gronden beweerde; * doch 

 laat ik zeer toegevende zyn , en eens ftellen , dat zodanig Diertje duizend 

 maal groter ware , dan hy het verklaard te zyn , zo is het nochtans hon- 

 derd duizendmaal kleiner dan een Zandkorrel ; eene verbazende Klein- 

 heid! eene Kleinheid , waarvan men zich geen Denkbeeld meer maken 

 kan. Maar verre, zeer verre zy het, dat men daarom zo een geringfchy- 

 nend Schepzel der Opmerking onwaardig achten zoude; veel eer moet 

 het ons nu daartoe dienen , dat wy te rug zien op zynen almagtigen Maa- 

 ker. Is het niet waar: men verwonderd zich ten hoogden over den Bouw- 

 der Vorftelyke Huifen en Hoven; men heeft de grootlte Achting voor 

 derzelver Bouwmeefteren , en verheft billyk hunne Konfl en Schrander- 

 heid; en evenwel de gezonde Rede overtuigd ons, dat alle de heerlykfhe 

 Paleifen in de geheele Wereld , ja alle Konfl:- en Wonderwerken , door 

 Menfchen gewrogt, in geene Vergelyking komen by den Bouw van zo 

 een enkeld Diertje; want uit dezen flraald eene Wysheid en Almagt, waar 

 voor alle menfchelyke Wysheid en Vermogen als Schaduwe verdwynd. 

 Laat de fchranderfle Geefl:en en grootfte Konftenaaren , die op de gehee- 

 le Aarde te vinden zyn , zamenfpannen , en hunne Pogingen vereenigen, 

 zo zullen ze nochtans niet in Staat zyn , om flechts een der Deelen van 

 zulk een Diertje , veel minder hetzelve in zyn geheel , en wel in die aller- 

 uiterfl;e Volmaaktheid , welke 'er wezendlyk , volgens de Reden , in voor- 

 handen is , hervoort te brengen; en fchoon dit mogelyk ware, 't geen 

 echter nooit gefchieden kan , uit wat Stoffe zouden zy het toch bereiden 

 en door welk Beginzel doen levendig worden? Gemerkt nu de allerkon- 

 ftigfte en verwonderlykfle Werken der Menfchen Voortbrengzels van 't 

 menfchelyk Verfl:and zyn, en gevolgelyk de Mogelykheid, hoe zy kon- 

 nen ten Voorfchyn komen , niet buiten 't Bereik van 't menfchelyk Begrip 

 is, daar integendeel de Mogelykheid van den Bouw eener zodanigen klei- 

 nen Creatuure het menfchelyk Verfl:and volflrekt te boven gaat; zo vloeid 

 daaruit deze voldongene Waarheid voort: dat alle de Werken der Men- 

 fchen zo veel Verwondering en Opmerking niet verdienen , als zo een 

 enkeld geringfchynend Schepzeltje. Is het dan niet zeer wel betame- 



* In den Brief aan den Hr. Rob. Htoke te Loadon, van den 12. Nov. i&So. 



