187 



188 



l'ytiiius liypocistis. 



Die decimo Maji 1794 copiose florentem 

 Cytiniim observabam in ericeto prope lacum 

 Anianum supra cavernulam quo saeva mephitis 

 spirat (la grotte del Cane) ad radices Cisti 

 salvifolii. Inter observanduin florem inveni per- 

 fecta hermaphroditum 5 habebat stigina capita- 

 tum et ovarium seminum et ex vino latere ai)- 

 theras perfectissirao polline foetas (die 28 Maji) 

 minutissimo albo. Supra staminum apices cor- 

 niculati stigina mentientes. In masculis non vidi 

 liaec segmenta bistriata sed apices fere 1 2 aream 

 styli occupantes singulis striis antherae singulae 

 sessiles candidae. Capsulae columella ceterique 

 cavi gummi-resina oppleti ; semina ovato-oblonga 

 parencliymati racemoso adliaerentia pyxide su- 

 stentata. Die autem tricesiino ejusdem mensis 

 fere ouines evanuerant plantaeHypocistidis, vix- 

 que unam alteramque submarcidam inveni non- 

 dum dimissis seminibus. Id autem admiratione 

 dignum quod sub cortice radicum Cisti intra 

 epidermidem ad lignura quoque pertingens planta 

 haec vivit; quomodo autem penetrat corticem 

 radicis semen nisi a vi attrahente. Es folgen 

 hier einige Angaben über Hispa testacea L. , ein 

 mit dem Cytinus gleichzeitig auf dem Cistiis ge- 

 fundenes Insect. Dann heisst es weiter: „Cum 

 autem sub ipso radicum cortice Hypocistis emer- 

 gat disquirendum erat qua ratione seminia cor- 

 ticem penetrarint. Quapropter observatis prius 

 microscopio seminibus Hypocistidis eorumque 

 magnitudine determinata , accepi radices Cisti 

 quas prius exterius vitris explorabam easque ri- 

 mosas adeo deprehendebam ut retinere semina 

 illa possent: dum in läminas corticem scindebam 

 easque microscopio supponebam eas haud ita 

 perforatas inveni, ut seminia ante dicta excipere 

 possent: quapropter concludendum mihi fuit a 

 vi seminis vegetantis fieri ex quidem ratione ut 

 seminium illud succo perfusum glutinoso in rimis 

 corticis detineatur, donec ex vi vegetante se 

 evolvat, penetratque ipsum corticem eadem ra- 

 tione qua radix seminis humidae terrae com- 

 missi deorsum progreditur sursumque caudex 

 ascendit. Dum autem semen illud vegetans intra 

 corticem se abdiderit ligr^o adhaeret eique in- 

 oculatur: cortex vero qua perforatus fuerat cum 

 nulla vis obstat (nam semen tale in annum al- 

 terumque annum sie repositum asservatur) ac- 

 crescit et cicatricem oblinit. Cum vero semen 

 accreverit adeo ut emergere oporteat disrupto 

 radicis quo latitabat cortice emergit. 



Sed quaeret quispiam an haec semina quae 



perfectum paratumque succum ex altera planta 

 statim hauriunt cotyledones habeant nee ne. At 

 si argumenta pendere animus est, quae ex for- 

 ma seminum et aliarum plantarum analogia, af- 

 firmaverim illa cotyledone donari quae succum 

 haustum a Cisti cortice in viscum corculi sui 

 convertat, et primo quidem tempore quo a ra- 

 I dice perforandus est Cisti cortex: immo dum 

 i tubercula aperirem atque veluti gemmas ibi evo- 

 ; lutas, ligno adhaerentes, ab aperiente cortice 

 I enucleabam mense Majo, quae in proximum an- 

 num erant se in plantas evoluturae, observabam 

 ad basin, quo ligno adhaerebant, apertura ali- 

 qua, quae exsucca esset cotyledon. Ligno enira 

 plantula adhaeret et a cortice nutrimentum hau- 

 rit pari ratione qua lignum. Gemraae itaque 

 tanquam in hybernaculis intra tubercula latitant 

 et in alium annum asservantur. Illud porro ani- 

 I madvertebam , quo loco lignura tabefactum esset 

 j aliqiia de causa, ibi Cytini gemmula superimposita 

 ' intabuerat quoque; quod Judicium manifestum, e 

 ligno et cum ligno communicare plantam. Gem- 

 ma quae in tuberculo latet jam foliola habet, 

 quae evolvi et separari possunt flavumque colo- 

 rem induunt. Quare fibrillas ligni Cisti conti- 

 nuare cum fibris ligni Cydini innascentis id ar- 

 gumento est manifestissimo. 



Es folgt die Erklärung von Taf. 18, von 

 deren Zeichnungen nur die hier in Holzschnitt 

 ■wiedergegebene Fig. 10 über die Anschauungs- 



weise Ca volini's betreffs des Anheftungspunctes 

 unseres Parasiten bedeutsamen Aufschluss giebt. 

 Die Beschreibung eben dieser Fig. 10 lautet wie 

 folgt: „Radix Cisti per medium dissecta, cc 

 lignum, aa tubercula quibus includuntur gemmae 

 futurorum Hypocistidum , intra corticem radicis 

 Cisti exhibent videnda foliola in quae evolven- 

 dae sunt , gemmae tabidae i in tuberculo ab 

 ligno subtabido, basis seu radix plantae Hypo- 

 cistidis se expandentis sub cortice seque appli- 

 cantis ligno radicis ipsum lignum penetrantis, 

 ita ut radix se expanndit supra lignum ipsum 

 ea lignum ipsum penetrat ad medullam usque 

 et alveolum c producit in ligno ex quo extracta 

 radix Cytini sicnt in altera figura 11 videre 



