520 



165. VERBENA. 



OFFJCiNALis. V. Herda perennis sca- 

 bra caule erecto mperne tetragono 

 striato usque tripedali ramoso ramis 

 brachiatis patulis foliis oblongo-lan- 

 ceolatis oblongis lanceolatisve hasi cu- 

 neato-attenuata sessilibus subbipinna- 

 tifldis trifldisvc prosse inciso-dentatis 

 stipra niiidis glabris vel scabridis sub- 

 tus in rete prominente margineque sub- 

 revoluto strigosis laciniis aentibusque 

 ovatis acutiusculis obtuslsve spicis ter- 

 minalibus axiiiaribusque paniculatis, 

 filiformibus strigoso-pubescentibus bra 

 cteis ovatis acuminatis culyce mucro- 

 nato-dentato glanduloso subduplo bre- 

 vioribus corotlis parvis carneis vel pal- 

 lide violaceis extus teniiissime pube- 

 rulis cahjcem valde cxcedentibus labio 

 sup. breviore tiibo ventricoso intns bar- 

 batis staminibus inclusis fiiamcntis sub- 

 nullis antheris Inteis styio rubente se- 

 minibus oblongo trigoiiis granulato- 

 scabris granulis albidis. 



V. spuria L. h. ups. 5, et sp. 23. 

 Ic. Rivin. mon. irreg. t. 5G, Fi. med. 

 t. 346. Brunsf. heib. I. 119. Fuciis- 

 hist. 593. -Dodon. pempt. 160, Zannich. 

 ist. t. 269. Sai). hor. rom. 3. t. 56- 

 Bull. herh. t. 215. Pienli. ic. t. 17 Al- 

 ber. fl. med. t. 2.i8. Svens. bot. t. 18-2. 

 Fl. dan. t. 628. Ensl. bot. t. 767. Curt- 

 lond. 1. t. 41. ed. Grav. 3. t. 90. Dre- 

 ves. bilderb. t. 45. Woodov. supl. t- 

 218. Hayne pl. oil'. 5. t.42. Sweef brit- 

 FI. gard. 3. t. 2o2. Fi. aest. et autumno. 

 Vivit locis temperatis per omnem ter- 

 rarum orbem. Sicut canis amat homi- 

 num socielatem et freqnentiam ideo 

 praediligit rudera macerias vias semi- 

 tas et impluvia circa urbes et pagos 

 et alia quaecumque hominum habita- 

 cula. Caulis hyeme perit.Sed radix vi- 

 vit, et primo vefe resurgit. Et mirari 

 subest botanicos mullos et magni no- 

 niinis viros illam annuam esse scrip- 

 sisse. Inter quos Linnaeus ipse enu- 

 merandus est. Herba prolecto mirabi- 

 lis, et vera Cinchona nostra quam na- 

 tura providentissima nostris miserata 

 raalis ubique locorum plenis manil:us 

 effudit et velut hominis comitem fecit. 

 Ipsa enim luxuriat et magis actuosa 

 est locis planis calidis vel humidis, et 

 stagnantibus vel lenle fluentihusaquis 

 circumdatis quibus febres intermitten- 

 tes endemicae: dum malignius vivit et 

 fere iners iis locis quibus febres pau- 

 cae et laeves sunt. Evanescit omnino 

 in montibus quibus febres nullae sunt. 

 Veteres medici scriptores in raultis ac 

 gravissimis morbis Verbenam adhibe- 



bant. Neque profecto miuria. Quae in 

 plebe feliciter transierunt. Sensim sen- 

 simque usus ejus obsolevit, quo factum 

 est ut praeteriti saeculi et nostrae ae- 

 tatis scriptores velut inertem neglexe- 

 rint. Ego didici arusticis virtutem ejug 

 obstructiones abdomina-Ies resolvendi : 

 quae cum experiendo verissima de- 

 prehendissem experimenta suscepi ia 

 lebribus intermiltentibus, quae niihi 

 felicissimecesserunt. Herbain veterum 

 religionibussacra erat atque in verren- 

 dis aris aliisque usibus in sacris sacer- 

 dolibus romanis et graecis solemnis, 

 Quod etiam apud Druidas Gallorum et 

 Ceitarum sacerdotes solemnem quoque 

 usum ejus fuisse memoriae proditum 

 est. Sacerdotes apud veteres etiam me- 

 dici erant, unde conjicio stirpis vires 

 illis innotuisse qui pro arcano habe- 

 bant. Remedium probatissimum in ob- 

 struclionibushepatis et lienis si inflara- 

 malio absit, quod vulgatissimum est. 

 Nam si inflammatio consocietur san- 

 guinis missionibus atque hirudinibus 

 tollenda est. Hoc absoluto si febris in- 

 termittens gravissima exilium mina- 

 tur confestim thinina Sulpburica suc- 

 currendum est. Demum extracto Ver- 

 benae intus sumptoetcataplasmate ob- 

 structiones suntresolvendae. Addo sta- 

 tum cachecticum aliquando superesse, 

 qui non tollitur, nisi si febris redierit, 

 illam Cinchona more medicorura ho- 

 myopathicorum fugare. Qua vix dis- 

 cussa consistendum est, iiam recidiva 

 inde timenda esset ad menlem Saraue- 

 lis Hanhemanni. Quod vcrissimum ex- 

 periendo comperi. Tunc omnis cache- 

 xia dispellilur : optimus cold!"*redit, 

 et appelitus et vires: quae omnia etiam 

 babebis si aquas salinas S.Vincentii 

 pagiin valle Augustae praetoriaebibes. 

 Saluberrimae enim in hoc morbosunt. 

 Quod si morbo CorticePeruviano cito 

 depulso, anxietas oriatur, et ventris 

 tumor, et splenis et jecinoris dolor et 

 febris lenta continua inde sequatur, 

 quae vires aegri clandestino igne con- 

 sumat, febris confestim revocanda est. 

 Quod consequitur si salia media por- 

 rexeris, Kali acelicum, Kali sulphuri- 

 cum, Ammonium muriaticum, Natru 

 muriaticum, et sulphuricum, etc, una 

 cum elecluario lenitivo vel, decocto 

 ipso Verhenae. Febre vero revocata 

 decoctum Verbenae cum salibus mediis 

 jugiter adhibendum; quo fit ut intra 

 paucos dies febris ejusque sequelae 

 omnino sanentur. Interim habitacula 

 in aere montano et a locispalustribus 

 remoto quaerat aeger cibis eupeptiset 

 vino optimo refocillet vires suas. Quod 



