194 



In het kort het voorafgaande recapituleerende, ben ik dan 

 tot de volgende resultaten gekomen : 



1. De takken van Selaginella Martensii Spr. groeien 

 met twee soorten topcellen, die in elkaar, niet periodisch, over- 

 gaan ; in de opvolging der segmenten komen vrij veel onregel- 

 matigheden voor. Bij alle andere kryptogamen is de vorm 

 van de topcel buitengewoon standvastig en wordt de regelmatige 

 ■volgorde der segmenten zeer zelden gestoord. De topcelgroei 

 is hier dus blijkbaar in een overgangsstadium. 



2. Selaginella Martensii vertakt zicli normaal, altijd 

 zuiver monopodiaal en niet dichotomisch. De beginnende zij- 

 tak bestaat uit een groep van zich verheffende cellen, die zich 

 sterker deelen dan de omringende; dit doet dus geheel denken 

 aan hetgeen men bij vertakking van phanerogameu ziet. Eerst 

 later krijgt de zijtak een topcel, en wel een vierzijdige , die 

 echter spoedig in een twee- of driezijdige overgaat. 



3. De segmenten der verschillende soorten van topcellen 

 vertoonen bij de eerste deelingen reeds vele verschillen ; bij 

 andere kryptogamen zijn integendeel de plaatsen dier eerste 

 deelwanden aan vaste regelen gebonden. Weer een bewijs dus, 

 dat topcelgroei en segmentvoi'ming hier in beteekenis verloren 

 hebben. 



Hierbij kan ik nog het volgende voegen : 



4. Te vergeefs heeft men getracht (P f e ff er, Braun) een 

 betrekking tusschen de segmenten eener 2zijdige topcel en de 

 plaats der bladen bij Selagin ell a Ma rtensii te vinden; steeds 

 bleef men echter meenen, dat er toch zulk een betrekking moest 

 bestaan, en dat wel omdat men tot nog toe bij de meeste , 

 zoo niet bij alle, bladdragende kryptogamen standvastige verhou- 

 dingen tusschen bladen en segmenten heeft aangetroffen. Voor 

 Selaginella Martensii kan ik nu met de meeste zeker- 

 heid beweren, dat segmentopvolging en plaats van ontstaan der 

 bladen met elkaar in geen verband staan. Dit blijkt alleen 

 reeds hieruit, dat, niettegenstaande alle veranderingen in top- 

 cellen en segmentopvolging, de bladen toch altijd in gede- 

 cusseerde paren optreden. Door deze onafhankelijkheid van de 



