65 



producten van deze, gelijkmatig overdekt, waaruit de weggeno- 

 men schors, zonder verdere voorzorgsmaatregelen, weder op nieuw 

 kan ontstaan ; hierbij is dus elk pant van de wondvlakte werk- 

 zaam ^). Het is bekend ^) dat ook het omgekeerde proces 

 mogelijk is, dat is, houtvorraing uit de cambiumcellen die het 

 binnenvlak bedekken van schorslappen, welke gedeeltelijk van 

 stammen zijn opgetild. — Groot is de overeenkomst tusschen deze 

 vorm van regeneratie en de meer algemeen bekende door middel 

 van callus- of zoomvorming, welke uitsluitend van den wondrand 

 uitgaat, en die eveneens aanleiding geven kan tot een volkomen 

 herstel van het verlorene. — In tegenstelling tot deze verschijn- 

 selen van regeneiatie, waardoor eenvoudig de storing in den oor- 

 spronkelijken vorm wordt opgeheven, moet, zoowel het ontstaan 

 van knoppen uit den naar den grond toegekeerden rand van 

 schoi'swonden aan boomstammen, als de vorming van wortels 

 uit den bovenrand van zulke wonden, met den naam van or- 

 gaanvorming bestempeld worden. 



Het zal beneden nader blijken, dat bij deze beperking van 

 het begrip, de regeneratie in de hoogere afdeelingen van het plan- 

 tenrijk, namelijk bij de hoogere Thallophyten, de Mossen, 

 de Varens en de P ha nerogam en, bijna uitsluitend een eigen- 

 schap is van de meristematische of embryonale toestanden der 

 oi'ganen. Maar dit is, gelijk zich liet verwachten, voor de lagere 

 planten, wier gezamenlijk protoplasma geschikt is tot voort- 

 planting, niet het geval. Daarmede hangt een eigenaardig ver- 

 schil te zamen tusschen de gevolgen van de verwonding van 

 lagere eencellige organismen en de weefselcellen van hoogere 

 planten. Als algemeene regel kan men n.l. stellen, dat be- 



1) Vooral aan beuken heb ik dit veel bedisputeerde, reeds aan A. 

 Knight bekende verschijnsel, menigmaal opgemerkt, maar bij dezen 

 boom schijnt de aldus geregenereerde schors nog in hetzelfdejaarot na wei- 

 nige jaren af te sterven. In de nabijheid van Bennekom staat een beuk 

 waaraan zich een stamwond van nagenoeg een vierkanten meter opper- 

 vlakte op deze wijze tijdelijk heeft hersteld. 



2) Hugo de V r i e s, Ueber Wundholz, Flora 1876, Sep. afdr. pag. 41. 



5 



