61 



vraag of de halveering van het aantal chromosomen de 

 oorzaak is voor de Mende Isplitsing, zooals de cytologen 

 beweren, of het eerste resultaat er van, zooals wij 

 (S p i 1 1 m a n, S h u 1 1 en ik) niet onmogelijk achten. Op 

 die vraag kan ik hier nu niet ingaan. 



Zeker is het, dat we, geheel afgezien van het gedrag 

 van de chromosomen kunnen onderscheiden tusschen een 

 Ontwikkeling, zonder bevruchting, van een cel, na de 

 verdeeling van de „genen", van een kiemcel, en een ont- 

 wikkehng, zonder bevruchting, van een cel, voor de ,, genen" 

 verdeeld zijn, een somatische cel, tusschen parthenogenese 

 en apogamie. 



Uit proeven van C o r r e n s met planten en van 

 Bateson, Doncaster, van mijzelf en van anderen 

 met dieren is voldoende gebleken, dat het verschil tusschen 

 manlijke en vrouwlijke individuen van de zelfde soort in 

 oorzaak ligt aan het al dan niet aanwezig zijn van een 

 bepaalde ontwikkelingsfactor in de kiem. Bij de meeste 

 dieren zijn het de vrouwtjes welke een „geen" meer heb- 

 ben dan de mannetjes. Als blijkt dat een vrouwelijk dier 

 eieren produceert, uit een deel w^aarvan zich zonder be- 

 vruchting mannetjes ontwikkelen, dan blijkt voldoende dat 

 in dat geval die eieren het proces van de genenverdeeling 

 hebben doorgemaakt, dat we met parthenogenese te 

 doen hebben. D e 1 a g e vond dan ook dat bij de kunst- 

 matig parthenogenetische larven van zeeëgels ook manlijke 

 dieren waren. 



Bij dieren hebben we stellig beide dingen, parthenogenese 

 en apogamie, soms beide bij eenzelfde soort. Er zijn 

 soorten bladluizen, waarin vrouwlijke dieren, die ontstaan 

 zijn uit bevruchte eieren, dus die stellig onzuiver zijn, voor 

 het ,,geen" dat ze van manlijke dieren onderscheidt, eenige 

 generaties lang uitsluitend vrouwtjes voortbrengen uit 

 onbevruchte eieren. Dat is geen pathenogenese. Ten 

 slotte worden dan toch ook weer echt-parthenogetische 



