145 



Gram. Exsicc. No. 618 = A. amarum Brot.). Maar ze 

 verschilt inderdaad sterk van de laatste, die eigen is aan 

 Portugal en N. W. Spanje. De A. odoratum var. majus 

 staat dichter bij de var. villosum, heeft dicht behaarde 

 scheeden, is zeer hoog en heeft zeer breede bladen, die 

 aan beide zijden van verspreide lange haren zijn voorzien, 

 terwijl de onderste bladeren aan den rand gewimperd 

 zijn; de pluim is lang en bestaat uit kort behaarde haartjes, 

 die ongeveer 1 cM. lang zijn (vgl. Kneucker Gram. 

 Exsicc. No. 618). 



Exemplaren, met totaal kale bladen en die overigens 

 ook aan de beschrijving beantwoordden, zagen wij nog niet. 



subv. umbrosum Bolle. 



Stengels slap, bladen lang, pluimtakken vooral tijdens 

 den bloei afstaand, waardoor de pluim pyramidaal wordt, 

 dikwijls aan de basis afgebroken. 



Deze subvar. is algemeen in lichte bosschen. De aartjes 

 zijn glanzend en kaal en staan naar alle zijden uit. De 

 onderste pluimtakken zijn soms 3 — 4 cM. lang en staan 

 wijd uit. f. laxum En gier); dergelijke schaduwexemplaren 

 vertoonen dan ook geknikte, opstijgende stengels en lange 

 slappe bladen. 



Verder valt te onderscheiden een forsche vorm met 

 groote pluimen en alle scheeden behaard {f. silvaticum 

 A. en G.). Deze vorm door Ascherson en Graebner 

 als een afzonderlijke variëteit beschreven lijkt ons van 

 veel geringer systematische waarde. Het volgens hen beslis- 

 sende kenmerk nl. het behaard zijn van alle scheeden kan 

 moeilijk als van veel waarde beschouwd worden, daar 

 zelfs aan één plant de scheeden van alle stengels niet 

 dezelfde beharing vertoonen. [De haren der bovenste 

 scheeden vallen bij het ouder worden der plant af; bij 

 gedroogde exemplaren zijn ze meestal verdwenen, alleen 

 de lange haren vlak bij of onder de bladspriet blijven 

 bewaard.] 



Nederl. Kruidk. Archief. 1915. 10 



