87 



hetzelfde gebied, maar zooals op de kaart is aangegeven, slechts 

 op zeer enkele plaatsen. Deze soorten verdwijnen ook eerder dan 

 de brem^) bij het afgraven der gronden, daar de laatste dan zijn 

 toevlucht vindt op de dijkjes, wat struik en dophei niet doen. 



Het ligt voor de hand hierbij aan den meerderen of minderen 

 kalkrijkdom van den bodem te denken, daar juist brem, struik- 

 en dophei als kalkmijdende planten worden beschouwd. 



Ik nam daarom een aantal zandmonsters van de laag gelegen 

 onder den bovensten bouwgrond, ter diepte van 2 — 6 dM. op 

 de meest verschillende deelen van de oude kern van het eiland 

 Goeree en bepaalde het kalkgehalte. 



De hierbij gebruikte methode was de volgende als hieronder 

 gemeld,^) waarbij alleen het kalkgehalte voor zoover dit aan 

 CaCOs (uit schelpresten afkomstig) toe te schrijven is, bepaald 

 wordt; Calcium aanwezig in de zware mineralen wordt op deze 

 wijze niet bepaald. 



^) Vroeger was het met hei bedekte terrein waarschijnlijk veel grooter. 

 De naam is in 't Westvoomsch dialekt „haemeten ' (bij van Dam I. c. hayge- 

 meten). Volgens M. A. v. Weel, „Het dialekt van Westvoorne" (dissertatie 

 Amsterdam 1 909) is 't woord gevormd uit haege (haag) en gemeten (vlaktemaat) 

 dus land door heggen omgeven. Dr. R. v. d. Meulen wees mij er op, dat men 

 bij dit woord ook denkt aan het middelnederl. heimode, heimede, hemede, 

 nemethe. De laatste vorm komt m Brabantsche stukken als synoniem van 

 wildert voor. 



2) Methode, zie ook Jeswiet 1. c: 



25 Gr. Ca-rijke of 100 Gr. Ca-arme bodem, gedroogd bij lOO'^C. en gezeefd 

 om grove schelpresten of worteltjes te verwijderen, wordt 3 uur op waterbad 

 met 25 C.C. 1 Oo/q HCl behandeld, dan de oplossing afgef iltreerd. Aan het filtraat 

 worden een paar druppels HNO3 toegevoegd om het ijzer tot ferriverbinding te 

 oxydeeren en de vloeistof dan behandeld met ammonia in overmaat, waardoor 

 het ijzer neerslaat. Het geheel wordt op volume gebracht en in een bepaald deel 

 van het filtraat het Ca op de gebruikelijke manier met Ammoniumoxalaat 

 neergeslagen. Dit neerslag wordt in een platinakroes bepaald als CaCOg door 

 eerst te gloeien, dan met (H4N)2C03 te bevochtigen en op waterbad uit te 

 dampen en even te verhitten. Het ijzer werd colorimetrisch bepaald door de 

 neerslag in HCI op te lossen, ammoniumrhodanaat toe te voegen en de kleur 

 te vergelijken met die van een standaardoplossing. 



