113 



planten is, wordt zij daar zeer weinig door hommels be- 

 zocht, omdat andere bloemen hun gemakkelijker, smakelijker 

 of voordeeliger zijn, bijv. Centaurea's en Klaver ; in den 

 omtrek van Goes is Origanum langs de dijken eveneens 

 zeer algemeen en wordt daar naast Cirsium-soorten zeer 

 veelvuldig bezocht, waarschijnlijk omdat daar geen andere 

 bloemen in die mate voor bezoek in aanmerking komen. 

 Evenzoo deelde de Heer van Giersbergen mij dezer 

 dagen mede, hoe hij gedurende den zeer drogen zomer 

 van 1921 getroffen werd door een sterk gezoem, afkomstig 

 niet van een bijenzwerm, zooals hij ■ aanvankelijk meende, 

 doch van talrijke exemplaren van Bombus terrestris, die 

 in een kolk binnendijks langs den Rijn in de Betuwe in 

 grooten getale de bloeiende Oenanthe Phellandrium be- 

 zochten. 



In het algemeen worden de Umbelliferen-schermen slechts 

 matig door hommels bezocht (zie tabel I) ; hier waren zij 

 bij de heerschende droogte waarschijnlijk een der weinige 

 bloeiplanten, die nog wat opleverden. Uit dit alles blijkt, 

 hoe moeilijk het is besluiten te trekken uit het bloemenbe- 

 zoek door bepaalde insekten of de betrekking vast te stellen 

 tusschen insekten en bepaalde bloemen. Deze onnauwkeurig- 

 heden worden geringer naarmate men over een uitgebreider 

 gebied zijn waarnemingen verricht, en men ook meer over 

 het geheele jaar onderzoekingen in het werk stelt. Dikwijls 

 toch zijn de bloemen-bezoekende insekten op bepaalde 

 tijden waargenomen, meestal in de zomermaanden en waar 

 dikwijls de bloemen hoofdzaak zijn geweest, zijn de bezoekende 

 insekten somtijds met mindere zekerheid geconstateerd. 

 Waar ik de hommels van hun eerste optreden in Maart 

 tot hun verdwijnen in Oktober dagelijks en bij alle 

 weersgesteldheid heb waargenomen, is hierdoor de zekerheid 

 grooter dat de hommelbezoeken nauwkeuriger geregistreerd 

 zijn dan bij een slechts nu en dan gemaakte excursie. Toch 

 geef ik toe, dat ook mijn waarnemingen nog onvolledig 



