121 



De kans voor hommelbezoek bij elk der bloemen is zeer 

 ongelijk. Zeer vroeg bloeiende soorten als wilgen (W) 

 zullen slechts door de vroegst verschijnende wijfjes be- 

 zocht worden; Vaccinium, Rhododendron, die betrekke- 

 lijk kort bloeien, door de daar toevallig aanwezige hommels, 

 terwijl klaver daarentegen een buitengewoon overwicht 

 heeft door het zeer groot aantal exemplaren, waarin de 

 planten op een veld vereenigd zijn. De afzonderlijke klaver- 

 plant tusschen het gras vindt men slechts zelden bezocht; 

 waar daarentegen honderden planten bijeenstaan, haar geur 

 ver verspreiden en langen tijd achtereen bloeien, omdat 

 door telkens afmaaien steeds nieuwe zijstengels in bloei 

 komen, daar hebben de hommels een gemakkelijk te vinden 

 en bijna onuitputtelijke voorraadschuur, een welvoorzienen 

 disch, waarheen zij voortdurend terugkeeren. Een bloemen- 

 biologische statistiek is dan ook zeer moeielijk zuiver te 

 stellen ; men kan nimmer de talrijkheid der bezoekende 

 soort bepalen, evenmin in cijfers uitdrukken de algemeen- 

 heid der bezochte bloem. Onder deze omstandigheden zijn 

 de conclusies uit de volgende verhoudingsgetallen evenmin 

 van zoo groot gewicht, ofschoon dan toch de eenige 

 manier om, indien zij mochten voorkomen, bepaalde levens- 

 gewoonten te herkennen. 



In Tabel IV geeft de eerste getallenreeks (I) aan het 

 percentage, dat van de door hommels bezochte bloemen 

 tot iedere rubriek behoort. We zien bij de biologische 

 verdeeling de bijenbloemen het sterkst vertegenwoordigd, 

 dan de bloemgezelschappen, voorts de bloemen met ver- 

 borgen honig, eindelijk vlinderbloemen, pollenbloemen en 

 bloemen met half verborgen honig in gelijke hoeveelheid, 

 eindelijk bloemen met openliggenden honig en ten slotte 

 windbloemen. Tot de laatste heb ik de wilgen gebracht, 

 ofschoon het natuurlijk insektenbloemen zijn, waarbij de 

 honig vrij ligt, zoodat deze bloemen feitelijk tot de afdeeling 

 A behooren. Ik heb ze echter onder W gelaten, omdat 



