36 



deze geheele bewerking dan nog eens herhaald. De achter- 

 eenvolgende veranderingen waren dus: 19 — 44°, 44 — 0°, O — 44°, 

 44 — 0°, O — 44", 44 — 19°. Bij geene enkele der onder- 

 zochte planten was , ook weken later , eenige schadelijke wer- 

 king van die veranderingen te bespeuren. Allen groeiden re- 

 gelmatig voort. 



De conclusie van de Vries is, dat de bewering van K a r- 

 sten onjuist is, en dat de temperatuursveranderingen, hoe groot 

 en snel zij ook wezen mogen , zoo zij beneden de voor het leven 

 der planten gevonden hoogste grens en boven het vriespunt 

 blijven , rechtstreeks geen nadeelige werking op het leven der 

 planten hebben. 



Uit deze proeven blijkt in elk geval, dat de planten gedurende 

 korten tijd groote temperatuursveranderingen zonder schade 

 kunnen verdragen. Of die verandering wel van O — 44° geweest 

 is , met andere woorden , of de planten in 4 minuten tijds wel 

 geheel de temperatuur van het water hebben aangenomen, kan 

 misschien betwijfeld worden. Wenschelijk ware het geweest , 

 voor een paar der onderzochte planten de juistheid der onder- 

 stelling door thermometer of thermo-electrische naald proefon- 

 dervindelijk aan te toonen. 



Vermelding verdient hier ook nog de bevestiging en uitbrei- 

 ding, door de Vries gegeven aan de uitkomst van H o f m e i s- 

 t e r ten opzichte der beweging van het protoplasma. Hij ge- 

 bruikte voor zijne proef de wortelharen van Hydrocharis Morsus 

 Eanae. Nadat van een wortelstuk , dat tusschen het voorwerp- 

 glas en het daaraan geluteerde dekglas in water lag, een haar 

 gemerkt en het snelle terugvinden van dit haar onder den mi- 

 croscoop door eene bepaalde plaatsing van de slede der voor- 

 werptafel jmogelijk gemaakt Avas , werd de snelheid der bewe- 

 ging, bij de temperatuur van het vertrek, bepaald door waarne- 

 ming van den tijd , welken dicht bij den wand van het proto- 

 plasma liggende korreltjes noodig hadden, om ééne verdeeling 

 van een oculair-micrometer bij 320malige vergrooting te door- 

 loopen. 



Daarna werd het voorwerp , terwijl het tusschen de beide 

 glazen bleef , in warm water gebracht en dicht bij den bol van 



