261 



heterostyl te zijn en niet minder opvallend is het, dat zij ook 

 alle, voor zoover dit kon worden nagegaan, verkeeren in 

 denzelfden toestand van overgang van trimorphie tot dimorphie. 



Het valt moeilijk om te gelooven, dat alle deze planten 

 tijdens haar bestaan als species heterostyl zijn geworden. Wij 

 zouden daarvoor moeten aannemen, dat zij alle, onder welke 

 zeer uiteenloopende levensvoorwaarden zij ook verkeerden, 

 juist in dezelfde richting zijn gaan varieeren om eerst heterostyl- 

 trimorph te worden en daarna over te gaan tot de phase, waarin 

 wij ze thans aantreffen. Veeleer moeten wij aannemen, dat de 

 Erythroxy Ion-soorten de eigenaardigheden, welke zij aan 

 den dag leggen, hebben overgenomen van een gemeenschap- 

 pelijken stamvorm. Uit dien stamvorm zijn een groot aantal 

 soorten voortgekomen, die zich over de nieuwe en oude 

 wereld hebben verspreid en thans is er nog geen enkele soort 

 aangetroffen, waarvan gezegd kan worden, dat zij inderdaad 

 heterostyl-dimorph is geworden. 



Het komt mij voor, dat er slechts ééne verklaring te geYen 

 is voor dit merkwaardige verschijnsel en wel deze, dat wanneer 

 heterostylie in 't algemeen en een overgang tot dimorphie in 

 't bijzonder van overwegend belang was voor den stamvorm, 

 aangezien deze hoogst gevoelig moet geweest zijn voor de 

 nadeelige gevolgen van eene illegitieme kruising of van zelf- 

 bestuiving, echter voor vele uit dezen stamvorm voortgekomen 

 soorten, die onder gansch andere uitwendige omstandigheden 

 verkeerden, deze inrichting ter verzekering van eene legitieme 

 kruising van weinig of in 't geheel geen nut was, daar zij 

 ook met eigen stuifmeel bevrucht of met stuifmeel uit bloemen 

 van denzelfden vorm volkomen vruchtbaar waren. 



En dit laatste schijnt inderdaad het geval te zijn voor eene 

 soort die mij van nabij zeer bekend is n. 1. Erythroxylon 

 Coca var. Spruceanum. Deze, die op het eiland Java wordt 

 gecultiveerd als moederplant der cocabladeren uit den handel, 

 schijnt volmaakt fertiel te zijn^ en is het gansche jaar letterlijk 

 overladen met vruchten, niettegenstaande op Java 



