393 



Zóó bij voorwerpen, door den Heer Abeleven op den 

 bodem der Waal, bij zeer laag water, verzameld, en belioo- 

 rende tot B. fluitans, maar met bladen, die de niet bloeiende 

 plant zeer bedriegelijk het aanzien geven van Potamogeton 

 pectinatus var. scoparia. Dezen zeer eigenaardigen 

 vonn heb ik als forma scoparia onderscheiden. 



Accidenteel wordt een stijver toestand gevonden bij onder- 

 gedoken vormen, die door het veranderen van den waterstand 

 eenigszins terrestrisch worden, waarover straks. 



De verdeeling der ondergedoken bladen, steeds in smal- 

 lijnvormige slippen, is het meest regelmatig bij B. divarica- 

 t u m. (fig. 36) Daar verdeelt het blad zich eerst in drie gelijke 

 slippen, en elke van deze weder in twee en zoo vervolgens, 

 telkens op zeer korte regelmatige afstanden (van een of twee 

 millimeters) ; zij breiden zich plat cirkelvormig vlak uit, lood- 

 recht op den stengel. Het andere uiterste vormt B. fluit an s, 

 (fig. 37) waar het blad zich ook eerst in drieën deelt, maar 

 verder op nog eens of meerdere malen in drieën, vooral in 

 de middelslip, vóórdat de dichotomiën ontstaan ; hierdoor 

 wordt dus een meer vinvormig type verkregen ; bovendien zijn 

 de afstanden tusschen de deelingen veel grooter en blijven 

 de slippen niet in één vlak ; het geheel vormt meer een lang- 

 werpigen bundel, medegaande met den stengel in de richting 

 van den stroom van het, liefst snelvlietend, water, waarin 

 deze soort thuis behoort, en één of meer meters lang wordt. 

 In Engeland heeft men zelfs exemplaren van 50 voet lengte 

 gemeten. 



De ondergedoken bladen der andere soorten staan tusschen 

 deze beide uitersten in ; daar komen ook, min of meer, in 

 den aanvang trichotomiën voor, staan de deehngen op grootere 

 afstanden dan bij B. d i v a r i c a t u m van elkander, en ont- 

 wikkelt zich het middeldeel sterker dan de zijdeelen, zoodat 

 het geheel, vlak uitgespreid, meer eene eivormige gedaante 

 verkrijgt. Soms komen anomaliën voor, b.v. terstond dicho- 

 tomie met wegblijving van het middeldeel. De slippen blijven 



