396 



slechts dan, wanneer de aanvankelijk slechts vochtige bodem 

 later overstroomd wordt. Het zijn de ondergedoken bla- 

 den, die zich in den landvorm veranderen ; de slippen zijn 

 dan korter, meer gedrongen, min of meer vleezig, helder 

 groen en missen alle beharing. Deze terrestrische vormen 

 komen bij alle soorten voor; soms vertoonen zij zeer eigen- 

 aardige overgangen tot de ondergedokene en ook tot die 

 met drijvende bladen. Zoo hebben wij bv. een ex. van 

 B. h e t er o p hy Hum submersum uit Drente, waar aan 

 een verlengden stengel eerst terrestrische en hooger op bla- 

 den van den ondergedoken vorm voorkomen, ten bewijze dat de 

 plant zich eerst op het droge ontwikkeld heeft en daarna 

 onder water is gekomen en daar haar groei heeft voortgezet ; 

 en juist het omgekeerde bij een voorwerp van Z'eist, waarbij 

 de omstandigheden blijken andersom gevarieerd te hebben, 

 en beneden ondergedokene, hoogerop terrestrische bladen wor- 

 den aangetroffen. Van Zwolle hebben wij, door den Heer 

 L a k o ingezonden, den overgang van terrestrisch tot truncaat. 



Bij de submerse vormen vindt men ook niet zelden bladreeksen 

 die het midden houden tusschen xien water- en landvorm, of 

 ook waar deze en drijvende bladvormen met elkander afwis- 

 selen, nl. bij planten, die in een half uitgedroogde sloot of 

 plas, langs den bodem voortkruipend, haar groei hebben 

 voortgezet. 



De drijvende bladen zijn óf kaal, nl. bij B. h e d e r a c e u m, 

 fluitans en Baudot i, of behaard, en wel uitsluitend aan 

 de achtervlakte, die met het water in aanraking is. Daar zijn 

 zij dan soms zeer dicht met meer of minder stijf aangedrukte 

 haren bezet, die alle van den voet naar den top en den omtrek 

 wijzen. De voorvlakte, die aan de lucht is blootgesteld, is 

 altijd kaal. Dit schijnt eene bevestiging van het vroeger 

 geopperde vermoeden, dat de haren bij deze planten als 

 bescherming tegen waterdiertjes dienst doen. 



Wat nu het voorkomen van de vroeger genoemde vormen 

 der drijvende bladen betreft, valt het volgende op te merken: 



