655 



Dat inderdaad de waterstand op den vorm der plant invloed 

 heeft en aanleiding kan geven tot zoo uiterst afwijkende 

 vormen als zooeven vermeld, bewijst o. a. een exemplaar, in 

 1837 door E. C. C. van Lennep in het kanaal bij 

 Almelo verzameld, welke plant zich eerst normaal heeft 

 ontwikkeld, doch door stijging van het waterniveau beneden 

 het bloeiend normale gedeelte een dunnen, zeer langgerekten 

 stengel heeft gevormd, die geheel overeenkomt met de door 

 Kok Ankersmit gevonden plant ; beide kwamen dan 

 ook voor in kanalen en derhalve buiten hun gewone groei- 

 plaats. Te vermelden dient ook het exemplaar uit K a t w ij k, 

 met enkel drijvende bladeren, een terrestriscbe vorm, over- 

 eenkomende met de var. p 1 a t y p h y 1 1 u s, zooals die bij 

 Reichenbach 1. c. fig. 78, is afgebeeld. 



Bezit de plant alleen drijvende bladeren en bloeit zij niet, 

 dan wordt het vaak lastiger ze van de voorgaande soorten 

 te onderscheiden. De planten door Holkema en de Vries 

 op Texel verzameld, heb ik met eenigen twijfel tot P. p 1 a n- 

 tagineus gebracht, mogelijk behooren zij tot deze rubriek, 

 welke veronderstelling reeds door van Hall werd gemaakt, 

 blijkens aanteekening op de etiquetten van Holkema. 



AfAvijkend van den gewonen vorm zijn de exemplaren met 

 weinig ontwikkelde, drijvende bladeren en groote met tamelijk 

 breede basis zittende, meer of minder teruggebogen onderge- 

 doken bladeren. Ik heb deze als P. h e t e r o p h y 1 1 u s, 

 var. -/. n i t e n s gedetermineerd. Ik wil gaarne erkennen dat 

 ik mij met deze variëteit en ook de volgende op gewaagd 

 terrein begeef, daar deze variëteiten door sommigen als af- 

 zonderlijke soorten zijn beschreven, door anderen voor 

 hybriden worden gehouden en dan als vermoedelijke bastaarden 

 tusschen soorten waarvan zij de kenmerken gedeeltelijk bezitten. 

 Zoolang echter geen planten gekweekt zijn ontstaan door 

 opzettelijke kruising van verschillende soorten, mogen we 

 vermoeden dat er hybriden onder de Potamogetons 

 voorkomen, met zekerheid kunnen we echter niets beslissen 



