173 



klaring van dit verschijnsel ligt voor de hand: door de 

 aan uitsteeksels rijke vormen wordt een zeer hol en 

 volumineus neerslag gevormd, door de tweede categorie 

 een dicht neerslag met als gevolg een gering volumen. 

 Lohmann is aan dit bezwaar tegemoet gekomen door 

 voor elke soort het gemiddeld volumen van een individu 

 te meten. 



Voor het totale plankton volumen, dat hij op deze wijze 

 door berekening verkreeg, voerde hij den term „Rechen- 

 volumen" in tegenover het „Setzvolumen", dat het door 

 bezinking verkregen volumen aangeeft. Dit Rechen- 

 volumen doet naar mijn meening een zeer belangrijk 

 hulpmiddel aan de hand om ons een inzicht te verschaffen 

 in de productie aan organische stof door het plankton. 

 Het ideaal van Lohmann was nl. niet zoozeer het 

 volumen van het geheele individu te kennen als wel dat 

 van de organische stof hiervan. Om dit in de practijk uit 

 te voeren, heeft men echter met groote moeilijkheden te 

 kampen: voor een Diatomee moet, om maar iets te 

 noemen, de in verhouding zeer groote vacuole afgetrokken 

 worden, en zoo levert iedere vorm zijn speciale moeilijk- 

 heden op, zoo is b.v. bij de groenwieren dikwijls lastig de 

 omgrenzing en dus de grootte der vacuole waar te nemen. 

 Kolonievormende cellen van blauw wieren (b.v. Microcystis- 

 of Gomphosphaeria soorten) hggen vaak zoo dicht in een 

 geleimassa opeen, dat het aantal cellen per kolonie niet 

 te bepalen is, wat toch noodig is om het totale volumen 

 der cellen in de kolonie te kunnen berekenen, buitendien 

 zal dit tellen voor talrijke koloniën moeten geschieden om 

 statistisch een gemiddelde vast te stellen. 



Al deze moeilijkheden — waarmee Lohmann bij zijn 

 mariene soorten waarschijnlijk niet zooveel te kampen 

 heeft gehad — maken, dat dit onderzoek buitengewoon 

 tijdroovend wordt, en zeer geringe kansen op voldoende 

 nauwkeurigheid biedt. Dit is ook de reden, dat ik het van 



