369 



bereikte de buigiug haar maximum (ook 90") eerst ua 2-3'/2 «ur, 

 terwijl de raudharen met droppels vrij bleven uitstaan, eene enkele 

 maal onregelmatig verdroogden; het vlak worden duurde 1?2 

 dagen. 



Zeer exceptioneel was de traagheid bij een 2 dagen oud, vrij 

 klein blad met roode haartoppen, dat zich ongeveer een uur na 

 den aanvang der proef begon te buigen, eerst na drie dagen zijn 

 maximum (90°) had bereikt en 4-5 dagen daarna weer vlak werd. 



Bij de allerkleinste en teerste blaadjes werden somwijlen in 

 korten tijd alle haren vlak over het blad uitgestrekt, terwijl toch 

 het blad zelf weinig werd gebogen. 



De genoemde resultaten zijn bijna alle verkregen 

 uit proeven, met mieren genomen. Bij alle om- 

 zigtigheid is het niet te voorkomen, dat de eene 

 mier iets meer gekwetst wordt dan de andere, 

 en daardoor oF om andere redenen minder bewe- 

 ging maakt. Bleef het insekt bijna stil liggen, dan 

 werd ook gewoonlijk uiterst weinig verandering in 

 het blad waargenomen, en de proef verworpen. 

 Was het bijzonder krachtig, dan gelukten de pogin- 

 gen tot ontsnappen zeer dikwijls, maar dan ook 

 meest zeer spoedig, zoodat het blad uiterst weinig 

 werd aangedaan. Was de haar- en bladbuiging eens 

 begonnen, dan ging zij ook meestal voort, onver- 

 schillig of het insect ontsnapte of niet. 



Minder moeijelijkheid, om de omstandigheden voor 

 verschillende bladen zoo veel mogelijk gelijk te ma- 

 ken , geven voorzeker andere voorwerpen, als stukjes 

 steen, spons, enz. die het verschijnsel evenzeer te 

 voorschijn roepen. Ze zijn echter slechts op het 

 laatst tot vergelijkende proeven aangewend. 



De werking der verschillende voorwerpen is niet 



