Gedaante. 
Hefp, lib. 4. 
cap. 3-* 
Gematigde. 
Hefp, lib, 4 
cap. 5. 
Gedaante. 
a ONEDERDLANTZE 
7 Het aghrtiende Hooftdeel. 
Van de zoete Oranje - Appel. 
TE Boom die zoete Oranje-appelen voorcbrenght , isin gedaante vande 
D zuure niet te onderfcheiden, alleen beftaat de verandering in de Vrught, 
die een dunne, gladde, hoogh-geele en bitteren fchil heeft’t vlees is matigh 
dik, en fwavel-verwigh, het mergh is vol, zoet ‘én aangenaam fap, in aghe 
deelen door byzondere vliezen onderfcheiden. Dit fap loopt na de Winter 
niet weder re rugh , gelijk dat vande zuure Óranje-appel : maar werdt veel 
langer daar in behouden. Zerrarius fchrijft, dat de Hoveniers omtrent 
Genua ondervonden hebben, dat aan de plaats, daar dezen Boom geplant, 
of geftelt werdt, veelgelegenis, indien wel ter zonne ftaat , dat alsdan de 
Vrughten aangenaam zoet van fmaak zullen wezen : maar indien de plaats 
fchaduwaghrigh is, in tegendeel onaangenaam, en alles in bitterheidt fchijnen 
te veranderen. Alzoo de gematighde Oranje-appel, in de uiterlijke en in- 
wendige gedaante niet is te onderfcheiden als in de fmaak ; zoo heeft het niet 
noodigh geweeft, een byzondere befchrijvinge ‚ nogh afteekeninge daar van 
te maken. 
Het negentiende Hooftdeel. 
Van den Oranje-boom met gekrulde bladeren van Ferraris, 
y4a Ferrarius werdt dezen Boom genaamt Aarantium Crijpo Folio, dat is; 
Oranje-boom mer gekrulde bladeren , enis van niemant, als van hem, 
eerft befchreven.  Deltalianen noemen die Riffe de Poullé. Dezen Boom 
brenghc Takken voort , die aan haar opperfte einde mer veel dighc-in-een- 
gedrongen ongewapende takjes bezet zijn , hebbende korte , dikke, in-een 
gekronkelde bladeren, met een klein hartje aanden fteel ; (dogh zommige 
hebbend’er geen.) In't eerfte uitfchieten vertoonen zig deze bladeren {pits ; 
‚en werden naderhandt rond-aghtigh , zijn flap van reuk, en aangenaam 
groen van verwe, op. het einde van de takjes komen de blommen voort, dight 
by-een, als in bondeltjes t'zamen-gehoopt, de bladeren ván de zelve zijn 
een weinigh naar buiten omgekrult, en hebben alle een liefelijke lughe; 
het maakzel is als die van de gemeene foort. De Vrught is den gemeenen 
Oranje-appelgelijk, uitgenomen dat onder en boven wat plat van gedaante 
is, de fchil is by-na Saffraan-geel ‚touw-aghtigh, een weinigh bitter in ’t fma- 
ken, ’t vlees is dun, los, en onfmakelijk,’t mergh is geel,door een gematighde 
zerpheidt, lieflijk van {maak ‚en werdt door byzondere vliezen in aght dee- 
len onderfcheiden. Dezen Boom moet met naarftigheidt op gepaft werden, 
dewijl door haar veelvuldige dight-in-een-waffende takken lightlijk komt te 
vervuilen en te verftikken, doordien meer takken en blommen voortbrengt; 
als de zelve behoorlijk kan voeden ; waarom het Mes daar aan niet moet ge= 
fpaart werden, indien men de Vrughten , die zeer fchoon zijn , wil genieten; 
en den Boom by zijn kraghten behouden. 
Het 
