Ferrar, 
Hefp. lib. 2. 
cap. 6 
zo NEDER TEAN WEZE 
Het negen-en-twintighfte Hooftdeel. 
Van de flellingh der Limoen-en Orartje-boomen. 
D le deze Boomen te reght wil oefenen, moet voor eerft een goede ver. 
kiefingh doen van een bequame ftant-plaats , daar men de zelve den 
gantfchen Zomer laat blijven. Men zal hier toe bereiden in den Hof een 
gelegentheidt aan het Zuiden of Zuïd-ooften, en is ’t mogelijk „reght voorde 
Winter-plaats. Hiertoe moet een ruimte blijven, die vijfsen-twintigh, der= 
tigh , of meerder voeten wijdt is ‚ na de mate en groote van het Erf, of den 
Hof. ’tZalzeer dienftigh zijn, dat deze plaats in ’t vierkant om-zet werde 
met een Heiningh van Elft, of anderzins Fruit-boomen , die gevloghten zijn, 
en in de hooghte op-geleidt, om alle toegangen aan de Winden te benemen, 
op zoodanigen wijze kan men een open-lughtige louwte maken , diedeze 
teedere Vreemdelingen zeer aangenaam is ‚ om aldaar te ontfangen de ftralen 
der Zonne, die oufiebed de vrughtbare Wanden deze Hefperzfe Maaghden 
komt te vermaken, ensmet malkanderen veroorzaken, een t’zamen-men- 
gelingh van aangenamen oogen-luft. Tegen het Zuid-ooften , indien 
’t mogelijk is, zal men de Zomer-ftellingh begrijpen, en voor-al het Weften, 
Zuid-weften en alle deelen van het Noorden verwerpen, dewijl hier uit veel — 
tijds fwareftormen, vuile dampen en fchadelijke Winden voortkomen, die 
zelfs onze inlandze Vrught-boomen niet konnen verdragen, ik laat ftaan 
deze 5 daarom zalmen die, zoo veel mogelijk is, uit-fluiten; op dat geen 
ziekte of verlies van bladeren,tot groot nadeel van den wasdom wert veroor- 
zaakt; want zonder zoodanigen bequamen ftant-plaats zal men te vergeefs 
de volkomen op-queekingh van deze Boomen, nogh hare Vrughten hebben 
te verwaghten. Men vindt by verfcheide onkundige Oeffenaars, die voor 
de ftant-plaats geen zorge dragen, datze in ’t gemeen met quynende Boomen 
voorzien zijn. Daarom dan de louwte en befchuttinge der Winden ten 
hooghften noodigh is; als-mede de verkiezinge van het voorfz. Geweft, 
dat zelf in Iralien werdt waargenomen , veel meer dan in deze Landen, 
Indien het doenlijk is, en de gelegentheidt toe-laat, dat deze ftellingh der 
Boomen voor het Winter-huis gefchieden kan, zoo zal men bevinden, dat 
deze lieffelijke Parel-bergen in haren bloey-tijdt niet alleen de oogen met 
een heerlijk gezight : maar ook door de geopende Venfteren de verblijf-zaal 
van haren Heer met zeer aangename Reuk-werken zullen vervullen, 
Het dertighfte Hooftdeel. 
Van de Aarde en Mifch. 
Vv Erfcheide foorten van Aarde kan tot deze Oeffeningh gebruikt werden; 
gelijk de dagelijkze ondervindingh leert , dat yder zigh nade gelegent- 
heidt van zijn woon-plaats kan behelpen. In Italien omtrent St. Remo be- 
vindt men een geele , vette en fware kley-grondt ‚de Brabanders hebben een 
zavel-kley-aarde, en ontrent Haarlem in Hollandt hebben de Oeffenaars in 
gebruik een wel-gemefte zand-grondt; waar in deze Boomen hare Vrughe 
ten weelderigh voortbrengen. In’tkorte, men kan met zandt, aai el 
MUACH 
