Lawlor — The Cathach of St. Columha. 409 



[de causa peeegrinationis sancti columbe.] 



1. *Causa enim' peregrinacionis sancti Columbe in iusulis maris, secundum 

 sanctum' Aclampnanum qui compilauit iiitam eius/ est hec* Cum enim 

 Dermicius filius Kerbayll regnaret in tota Hibernia* et communium uego- 

 ciorum atque causarum determinacio" ad iudicium regis deuolueretur, accidit 

 ut sanctus Columba ad presenciam regis pro quodam liberof repetendo 

 accessisset. Cumque rex Dermicius inique in causa liberi iudicaret, commotus 

 uir Dei pro iniquitate sentencie, ilico coram omnibus astantibus surrexit, ac 

 dixit, Scito rex inique quia amodo faciem meam in tua prouintia non 

 uidebis donee Deus iudex iustus regnum tuum superbum inclinauerit ; et 

 addidit, Sicut enim me hodie coram senioribus tuis iniquo iudicio despexisti 

 sic te Deus eternus in conspectu inimicorum tuorum despiciet in die belli. 



2. Cumque hec diceret equum ascendens flagello percussit, et statim 

 sanguis in copia emauauit, quod uidens senatus astantium ualde miratus 

 tanquam de re insolita, regi dixerunt ut voluntatem sannti compleret' ac per 

 omnia ei obediret, ne regnum eius a Domino Deo dissiparetur. Set rex, 

 furore repletus indignacionis, noluit intelligere ut bene ageret, set, uindictam 

 de genere sancti Columbe capere volens, iurauit ut plebem eius tanquam 

 proprium mansipium sibi subiugaret. Cumque rex iuramentum suum opere 

 uellet complere, collecto grandi exercitu in curribus et equitibus et pedestribus 

 plusquam xx'' tribus milibus' prope fines terre eorum peruenit ut eos penitus 

 extirparet. 



3. Cumque plebs Conalleorum aduentum regis cum suo exercitu audiret 

 coUecta multitudine circiter tria milia, affuerunt uiriliter pro sua patria 

 pugnare cupientes. Quibus, in tanto periculo positis atque in deo solo spem 

 habentibus, consurgens sanctus Columba diluculo noctis inspiritu uirtutis Dei 

 confortando eos ait, Si ego aliquando bellum' contra inimicos meos commis- 

 sissem nunc in nomine Domini Dei altissimi contra eos surrexissem. Et uox 

 eius sic terribilis facta est in auribus suorum commilitonum vt etiam omnes 

 de sompno excitaret. Et addidit dicens, Sicut enim Dominus cum Moyse 

 contra Egyptios in Mari Eubro fuit, sic hodie pro nobis pugnabit in bello. 

 Nichil ergo timeatis, quia nichil passuri estis. Scitote enim quod Dominus 

 ualde iratus est super castra superbi regis huius ; et si unus vestrum tantum 

 fiducialiter contra illos in nomine Domini confligere surre§xerit solus eos in 

 fugam per Dei virtutem conuertet. Constantes ergo estote, quia nullus 



* f. 38^ col. 2. t f . 39. § f . 39, col. 2. 



1 U igitur. 2 u om. ^ U eius uitam. * U talis est. 



= U Hibernia tota. ^ R' deteriacio " R' compellet. * U emends to 2300. ^ U om. 

 R.I. A. PROC, VOL. XXXm, SECT. c. [57] 



