Anatomiczny rozbiór drzew i krzewów mamutowego szybu w Staruni. 



Dr. W. Szafer. 



Materyał stanowiący podstawę tego rozbioru, zebrany przez Dra M. Łomnickiego, skła- 

 dał się z 86 oznaczalnych próbek z pni, gałęzi i pączków drzew i krzewów, doskonale za- 

 chowanych. Wosk ziemny oraz przymieszka soli surowicznej, działały w ciągu długiego okresu 

 na tkankę drzewną i choć ich utrwalającym własnościom zawdzięczają szczątki drzewne swój 

 wyjątkowy wprost sposób zachowania, to przecież w poszczególnych delikatniejszych tkankach 

 drzewnych wywołały te same czynniki daleko idące zmiany śródtkankowe, które niekiedy 

 utrudniały anatomiczne ich badanie. Najbardziej narażone były na zniszczenie miękiszowe 

 promienie rdzeniowe, które często wypełniały sole krystaliczne, niszcząc ich pierwotny układ 

 i budowę. Drzewa miękkie ucierpiały wiele od zniekształcającej tkanki działalności grzybów. 



Aby badać anatomicznie szczątki drzewne napojone ropą i oblepione woskiem ziemnym, 

 należało je myć w płynach rozpuszczających te ciała. Dobre usługi oddały w tym względzie: 

 benzyna, terpentyna i xylol, z których zwłaszcza ostatni okazał się bardzo skutecznym i prędko 

 działającym środkiem. 



Wyniki anatomicznych poszukiwań wykazały następujące rodzaje i gatunki drzew 

 i krzewów: 



1. Rodzaj: Quercus; na zbadanych ogółem 86 prób, należało do tego rodzaju 28. Ga- 

 łązki z pączkami (2) należały do Q. pedunatlata L. Ponieważ w budowie anatomicznej 

 drewna nie różni się niczem Q. pecluncidata L. od Q. sessiliflora Salisb., przeto tylko 

 liście lub owoce mogłyby rozstrzygnąć o ewentualnem znachodzeniu się także drugiego ga- 

 tunku dębu w Staruni. 



Obfity materyał stanowiły duże części pni bez śladów dalekiego transportu wodnego, 

 konarów i drobnych gałązek, świadczące o dominującem stanowisku dębu w składzie drze- 

 wostanu lasu staruńskiego. 



2. R. Salix; zajmuje w stosunku do ilości szczątków zbadanych drugie miejsce. Stwier- 

 dziłem ją w 15 razach, zwykle w postaci cienkich gałązek, chociaż i grubsze kawałki drewna 

 trafiały się także. Według danych anatomicznych gatunkowo tego rodzaju określić nie można. 

 Bardzo pospolite znachodzenie się rodź. Salix w szczątkach lasu staruńskiego, które stawia 



