— 103 — 



Łuki górne w środku u góry są odłamane. Grubość części bocznych luków w wy- 

 miarze poprzecznym w połowie ich długości wynosi 40 mm, w osi kręgosłupa 86 mm. Prze- 

 dnia powierzchnia łuku okazuje ślad brózdy, biegnącej od przodu i góry do dołu i tyłu, zle- 

 wającej się z incisura interwrtebralis anterior. 



Wyrostki stawowe (processus articulares), cz. zygapofyzy. przedstawiają wy= 

 rostki pryzmatyczne trójścienne, odchodzące skośnie na zewnątrz i ku tyłowi od łuków gór- 

 nych. Powierzchnia ich stawowa płaska, środkiem od góry i wewnątrz, ku dołowi i zewnątrz 

 nieco wgłębiona, 50 mm długa, 46 mm szeroka, przedłuża się u dołu w drobną powierzchnię 

 półksiężycowatą już na samym łuku położoną. 



Otwór poprzeczny (fora/men transnersumj ma kształt nieregularnej elipsy 44 mm 

 długiej a 24 mm szerokiej. Otwór rdzeniowy (foramen nertebrale) jest prawie kolisty o średnicy 

 mniej więcej 75 mm wynoszącej. Kręg ten odznacza się przedewszystkiem bardzo długim 

 i mocno kończystym wyrostkiem zębiastym, stojącym prawie prostopadle do trzonu, podobnie 

 jak na okazie kurskim i berezowskim, opisanym przez Zaleńskiego, a przeciwnie jak na okazie 

 Schmitta i na okazie z rzeki Wiszenki, znajdującym się w Muzeum Dzieduszyckich we Lwo- 

 wie (Tabl. II. Ryc. V, VI, VII), gdzie wyrostek ten jest silnie nachylony ku przewodowi rdzenio- 

 wemu. Nadto charakterystycznym dla tegoż kręgu jest wyrostek na tylnym brzegu ściany 

 dolnej, służący do połączenia z diafyzą kręgu trzeciego, o którym to wyrostku autorowie nie 

 wspominają. 



W Muzeum Dzieduszyckich oprócz drugiego kręgu szyjnego ze Staruni, znajduje się 

 jeszcze jeden okaz tegoż kręgu, znaleziony w rzece Wiszence obok wsi Bieńkowa Wisznia 

 (Tab. II. Ryc. V, VI, VII). Kręg ten pochodzący z osobnika większego i starszego, niż był ma- 

 mut staruński, posiada odłamane tylko wyrostki poprzeczne, zresztą zaś jest doskonale zacho- 

 wany. Ponieważ okaz ten różni się pod wielu względami od staruńskiego, przeto poniżej po- 

 daję jogo opis szczegółowy: 



Wysokość kręgu od szczytu processus spinosus do spodu trzonu wynosi 300 mm. 

 Wysokość przedniej ściany jego trzonu ma 155 mm; szerokość 225 mm; długość (w osi kręgo- 

 słupa) 125 mm. Ściana jego dolna podobnie wypukła i o podobnym przebiegu jak u sta- 

 ruńskiego, posiada na swej powierzchni brózdę poprzeczną, przechodzącą po bokach w szer- 

 sze zagłębienia, oddzielające trzon od wyrostków poprzecznych i brózdę podłużną, odchodzącą 

 od pierwszej na szczycie wypukłości ściany ku tyłowi. Ściana górna podobnie ukształtowana 

 jak w okazie staruńskim. Ściana przednia zajęta jest przez powierzchnie stawowe dla 

 atlasu. Powierzchnie boczne stawowe są płaskie, kształtu nerkowatego, częścią wyciętą skiero- 

 wane ku przodowi i do dołu. Długość ich wynosi 125, szerokość największa ku górze 84 mm. 

 Obydwie powierzchnie połączone są ze sobą mostkiem na 40 mm szerokim. 



Wyrostek z ę hi as ty (processus odontoideus) ma kształt stożka ku przewodowi 

 rdzeniowemu pochylonego. Oddalenie jego nasady od szczytu po stronie dolnej wynosi 80 mm 

 szerokość podstawy około 125 mm. Przednia powierzchnia jego gładka ma na wysokość 56 mm; 

 powyżej biegnie brózda płytka, nierówna, z przodu na 15 mm szeroka, obejmująca sutkowaty 

 szczyt wyrostka. Końce brózdy tej, rozszerzającej się po bokach, biegną ku tyłowi i tu łącząc 

 się między powierzchniami stawowemi dla atlasu, idą na 3? mm szeroką, płaską brózda ku 

 przewodowi rdzeniowemu. Sam sutkowaty koniec wyrostka ma kształt walca zakończonego stoż- 

 kiem. Boki jego nieco chropawe, szczyt gładki. Odległość szczytu z przodu od środka brózdy 



