— 200 — 



Kość klinowa (Os sphaenoideum). 



W czaszce Staruńskiej kość ta nie odbiega od typu, opisanego przez Brandta. Szew, 

 łączący jej skrzydło większe z łuską kości skroniowej, nie uległ jeszcze zrośnięciu, podobnie 

 jak szew, łączący je z kością czołową i ciemieniową. Szew klinowo-skroniowy biegnie na gra- 

 nicy obu kości niemal w linii prostej ku dołowi i do przodu. Dalej idzie ten szew znowu 

 w linii prostej skośnie ku górze i do przodu aż do spotkania się z os frontis, poczem bie- 

 gnie jeszcze w tym samym kierunku na przestrzeni 20 mm, następnie pod ostrym kątem zwraca 

 się ku dołowi, idzie 10 mm dalej, zwraca się pod kątem prostym ku przodowi i biegnie da- 

 lej łukowato, wklęsłością ku górze skierowany. Kość ta po części jest uszkodzona, z którego 

 to powodu tylko niektóre wymiary mogły być z niej wzięte. Foramen opticum ma 8 mm 

 średnicy. Apertura posterior canalis mcliani ma 12 mm średnicy; długość canalis mcliani 

 wynosi 45 mm. 



Processus pterygoidei są ku przodowi pochylone a krawędź ich wolna, łukowato 

 zaklęsła. Proc. pterygoideus składa się z trzech części, t. j.: 1) lamina externa, której 

 nasada, dotykając canalis mdianus, tworzy tylny wolny brzeg wyrostka oraz wazki brzeg 

 wewnętrzny i szerszy zewnętrzny; 2) lamina interna (pterygoid.), łącząca się z brze- 

 giem wewnętrznym laminae escternae, 3) processiis palałinus, łączący się z brzegiem ze- 

 wnętrznym laminae externae. Blaszki te jak zwykle są razem spojone. Blaszka wewnętrzna 

 jako odrębna kostka, oddziela się od reszty wyrostka wyraźnymi szwami; szczyt jej prze- 

 dłuża się ku dołowi na 10 mm, tworząc podłużny grzebień, około 27 mm długi, którego 

 tylna zgrubiała część odpowiada hamidus pterygoideus, na 15 mm długiemu i 7 mm gru- 

 bemu, oddzielonemu od przedniej mniej wyniosłej części rowkiem. Pterygoid przedłuża się 

 ku swej podstawie w wazki koniec, opatrzony nizkim grzebieniem, który biegnie łukowato 

 ku (górze) podstawie i zewnątrz aż do os petrosum. Długość wolnego końca blaszki we- 

 wnętrznej wynosi 27 mm. Wysokość całego wyrostka od górnej ściany otworu tylnego cana- 

 lis mdianus wynosi 100 mm, długość szczytu 100 mm. 



Os sphaenoideum u At. bicomis przypomina wyglądem swym tę samą kość u nos. 

 Staruńskiego. Pterygoid jednak jest u niego jeszcze na znaczniejszej przestrzeni niż u nos. 

 Staruńskiego (bo nietylko na końcu ale i przy tylnej krawędzi) od blaszki zewnętrznej od- 

 dzielony. Kształt pterygoidu jest również u At. bicomis odmienny, ulega bowiem przy swej 

 nasadzie rozszerzeniu, które dopiero przedłuża się w w T ązki koniec, poziomo biegnący ku ty- 

 łowi i opatrzony również grzebieniem idącym ku os petrosum. Canalis mdianus jest u At. 

 bicomis 40 mm długi (przy długości czaszki 580 mm), zatem dłuższy niż u Rh. antiąuitatis. 

 Półksiężycowa blaszka alae magnae ponad otworem u góry jest stosunkowo krótsza u At. 

 bicomis tak, że nie pokrywa for. ethmoidale i opticum, a nadto przed for. ethmoidale 

 ku przodowi znajduje się jeszcze jeden otwór, niezbyt grubą ścianką od pierwszego oddzielony. 



Kości skroniowe (Ossa temporum). 



Łusko wata część kości skroniowej (pars sąuamosa os. temporum) wcho- 

 dzi ostrym kątem pomiędzy os occipitis a os parietale, tępym zaś między os frontis 

 a dla magna os. sphaenoidei. Szew łączący os temporum z os parietale, biegnie pra- 

 wie poziomo, a następnie, przechodząc między os temporum a os frontis, obniża się lekko 



