241 



Kość trójgraniasta cz. klinowata (Os ulnare = triquetrum = plramidale = cuneiforme). 



Tab. XXII. Ryc. 84—89. 



Kość ta posiada kształt mniej więcej czworościanu, wyciągniętego w dolnej swej części 

 silnie na zewnątrz. Ściana jej przednia a zarazem i zewnętrzna ma postać nieregu- 

 larnego trapezoidu. Krawędź dolna tej ściany, 51 mm długa, biegnie w swych 2 / 3 zewnętrz- 

 nych prawie poziomo, poczem lekko obniża się ku dołowi; krawędź wewnętrzna stoi do dol- 

 nej prostopadle i jest również 51 mm długa; krawędź zewnętrzna, około 37 mm długa, 

 biegnie skośnie ocl dołu i wewnątrz do góry i zewnątrz; krawędź górna (w linii prostej cyr- 

 klem mierzona), biegnie (idąc ocl wewnątrz) na przestrzeni około 40 mm, równolegle do pod- 

 stawy, następnie spada stromo ku dołowi i nieco ku zewnątrz, przewijając się esowato do ze- 

 wnętrznego górnego naroża ściany. Sama ta ściana jest chropowata i wypukła w kierunku po- 

 przecznym. 



Ścianę górną tej kości tworzą dwie powierzchnie stawowe. Większa wewnętrzna po- 

 wierzchnia, siodłowato w kierunku przednio - tylnym wklęsła, w wymiarze przednio - tylnym 

 40 mm, w poprzecznym 55 mm długa (mierzona cyrklem), spada po stronie zewnętrznej 

 stromo ku dołowi. Z nią prawie pod kątem prostym ścina się od tyłu, 41 mm długa, 17 mm 

 szeroka, powierzchnia stawowa dla os pisiforme. Posiada ona kształt lancetowaty i biegnie 

 od tyłu i wewnątrz do przodu i zewnątrz. 



Ściana t y 1 n o - w e w n ę t r z n a jest nieregularnie pięcioboczna. Krawędź jej wewnętrzna, 

 47 mm długa, łukowato wypukła, jest prawie pionową; krawędź górna, łukowato wklęsła, 

 36 mm długa, tworzy tylną krawędź powierzchni stawowej dla k. łokciowej; krawędź ze- 

 wnętrzna górna, 57 mm długa, łukowato wklęsła, biegnie początkowo od góry ku dołowi, 

 a potem ku zewnątrz; krawędź zewnętrzna dolna, 33 mm długa, idzie skośnie od tyłu i góry 

 do przodu i dołu; krawędź dolna, 55 mm długa (mierzona cyrklem), jest w połowie swej 

 wewnętrznej łukowato wycięta. Na ścianie tej znajdują się dwie powierzchnie stawowe, nie- 

 regularnie półksiężycowatego kształtu: górna i dolna, rowkiem poziomym od siebie oddzielone. 

 Górna jej powierzchnia, 36 mm długa a 15 mm największej szerokości mająca, na zewnątrz 

 ostro, na wewnątrz tępo zakończona, płaska, prawie prostopadła, idzie w kierunku od przodu 

 do tyłu. Powierzchnia stawowa dolna, 48 mm długa, 13 mm szeroka, jest u dołu łuko- 

 wato wycięta, o ostro zakończonym końcu przednim, tylnym zaokrąglonym. Przebieg tej po- 

 wierzchni jest taki sam jak poprzedniej; przy jej końcu przednim znajduje się płaska, owalna 

 wyniosłość, około 20 mm długa, 10 mm szeroka. Obie te powierzchnie służą do połączenia 

 z os intermedium. 



Ścianę dolną zajmuje powierzchnia stawowa dla os carpale IV + V, 46 mm długa 

 i 40 mm szeroka, kształtu nieregularnie jajowatego, wklęsła w kierunku przednio-tylnym. 



Wymiary ogólne kości trójgraniastej (w mm). 

 Tab. XXII. Ryc. 84-89. 



Największy wymiar poprzeczny .... 70 



» » pionowy 60 



» » przednio-tylny ... 55 



WYKOPALISKA STARUŃSKIE . 31 



